BẢY CHÚA NHẬT KÍNH THÁNH CẢ GIUSE
CHÚA NHẬT II
CÁC NHÂN ĐỨC CỦA THÁNH GIUSE

21.1 Đức khiêm nhượng của Thánh Cả.

Hôm nay là Chúa Nhật thứ hai dâng kính Thánh Cả Giuse, chúng ta hãy chiêm ngắm các nhân đức ngài đã thể hiện trong đời sống lao công bình thường. Khi kể lại sự kiện đầu thai trinh khiết, thánh Mátthêu đã viết, Giuse, chồng bà… là người công chính…. Đây là cách các thánh Sử đã mô tả cha nuôi Đấng Cứu Thế: Ngài là một người công chính. Trong trường hợp Thánh Giuse, công chính, công bình không có nghĩa là trả lại cho mỗi người vật sở hữu của họ. Công chính ở đây liên hệ đến sự thánh thiện, đến việc chu toàn trách vụ với Thiên Chúa và thánh ý Người. Trong Cựu Ước, chúng ta thấy ý niệm người công chính tương đương với ý niệm một vị thánh. Người công chính có một con tim trong sạch và một ý hướng liêm chính, tuân giữ tất cả những gì Thiên Chúa đã truyền buộc trong đời sống xã hội và cá nhân.2 Thánh Giuse là một người công chính đúng với ý nghĩa của danh từ ấy.

Khi suy ngắm về các nhân đức của Thánh Giuse, chúng ta cần nhớ, cái nhìn của Thiên Chúa về những hành động của chúng ta rất khác với cái nhìn của trần gian. Chúng ta thường có thói quen quá chú tâm đến những sự bề ngoài mà quên lãng những thực tại bên trong. Chúng ta thường làm việc quên chết. Chúng ta thích thú với những vẻ bề ngoài, và không chú ý đủ đến những gì quan trọng nhất. Chúng ta quá ưu tư không biết người khác nhìn vào như thế nào, nhưng đúng ra chúng ta phải ưu tư việc ấy đúng ra phải như thế nào. Vì vậy, những nhân đức được trọng vọng nhất lại là những gì gắn liền với việc ‘để sống với đời,’ và dẫn đến thành công trong công việc. Hậu quả là những nhân đức nội tâm và kín ẩn ít khi được thực thi, và cũng vì thế mà ít được hiểu biết. Tuy nhiên, những nhân đức này mới thực sự có ảnh hưởng đến mối tương giao giữa con người với Thiên Chúa. Nghịch lý này là điểm cốt yếu đối với mầu nhiệm của nhân đức đích thực… Thánh Cả Giuse, con người lương thiện, chỉ tìm kiếm Thiên Chúa. Thánh Cả Giuse, con người vô vị kỷ, đã tìm được Thiên Chúa. Thánh Cả Giuse, con người kín ẩn, đã vui mừng trong sự hiện diện của Thiên Chúa.3 Chúng ta hãy noi gương Thánh Cả trong việc tìm kiếm sự hiện diện của Chúa trong công việc thường nhật của chúng ta.

Chúng ta hãy chiêm ngắm một trong những nhân đức quan trọng nhất trong đời sống của Thánh Cả Giuse là đức khiêm nhượng. Nhân đức này thể hiện qua việc Thánh Cả đã thực thi ơn gọi của ngài. Chúng ta có thể tưởng tượng Thánh Cả thỉnh thoảng liếc nhìn Chúa Hài Đồng Giêsu và tự hỏi: Tại sao Thiên Chúa lại chọn tôi chứ không chọn ai khác? Tôi phải làm gì để xứng đáng với nhiệm vụ này? Thánh Cả đã không nhận được một lời đáp nào cho những thắc mắc ấy, bởi vì đường lối của Thiên Chúa vượt trên những tính toán của con người. Thiên Chúa mời gọi kẻ Người muốn và ban những ơn cần thiết cho mọi ơn gọi. Thật hữu ích khi nhớ rằng, Giuse, trong tiếng Do Thái, có nghĩa là ‘Thiên Chúa sẽ ban thêm.’ Thiên Chúa sẽ ban thêm những chiều kích bất ngờ cho cuộc đời thánh thiện của những ai chu toàn thánh ý Người. Thiên Chúa ban thêm một chiều kích quan trọng, đem lại ý nghĩa cho mọi sự, đó là chiều kích Thiên Chúa. Thiên Chúa đã ban cho cuộc đời khiêm nhượng và thánh thiện của Thánh Cả Giuse – nếu tôi có thể nói được – cả cuộc đời Đức Trinh Nữ Maria và cuộc đời Chúa Giêsu. Thiên Chúa không chịu để ai vượt thắng Người về lòng quảng đại, Thánh Cả Giuse có thể mượn lời của Đức Maria, hiền thê của ngài: ‘Người đã đoái đến phận thấp hèn tôi tớ của Người. Người quyền năng và danh Người là thánh, Người đã thực hiện nơi tôi những điều kỳ diệu’ (Lc 1:48-49). Thánh Cả Giuse là một con người bình thường, nhưng lại là người mà Thiên Chúa đã dùng để thực hiện những điều vĩ đại.4

Đức khiêm nhượng của Thánh Cả Giuse còn biểu lộ qua lòng biết ơn sâu xa đối với Thiên Chúa. Thiên Chúa muốn chúng ta noi gương Thánh Cả trong tâm tình này. Chúng ta cần nhìn mọi biến cố trong cuộc sống bằng con mắt đức tin, với quyết tâm sống ơn gọi giữa thế giới của chúng ta.5

21.2 Đức tin, đức cậy, đức mến.

Ngài đã không ngã thua chước cám dỗ bất tín với lời hứa của Chúa. Ngược lại, ngài đã trở nên mạnh mẽ hơn trong đức tin của ngài và đem lại vinh quang cho Thiên Chúa.6

Vì Thánh Giuse thực sự là một người khiêm nhượng, nên ngài có thể kiên vững trong đức tin, vượt qua mọi thử thách. Khi thiên thần giải thích về cuộc đầu thai của Đấng Cứu Thế, Thánh Cả Giuse đã tin mà không lưỡng lự. Chúng ta có lý khi nghĩ rằng Thánh Giuse khó mà hiểu được vì sao Thiên Chúa lại muốn Đấng Cứu Thế phải sống trong một gia đình nghèo nàn. Thánh Giuse lẽ ra đã có thể phản ứng trước âm mưu gian ác của vua Hêrôđê? Ắt ngài đã lấy làm lạ vì sao Con Thiên Chúa phải trốn chạy một bạo vương như vậy? Phải chẳng chúng ta vẫn thường gặp những hoàn cảnh gian truân, khi mà đường lối Thiên Chúa hoàn toàn khác biệt với đường lối nhân loại? Thánh Giuse đã nhìn thấy Thiên Chúa trong tất cả những gì xảy đến, vì ngài đã sống một cuộc đời rất thánh thiện.

Đức cậy của Thánh Giuse tăng triển khi mong đợi Đấng Cứu Thế. Sau đó, nhân đức này càng mãnh liệt khi ngài chờ mong Hài Nhi Giêsu lớn lên. Có lẽ Thánh Cả đã hỏi Chúa Giêsu khi nào sẽ tỏ mình cho thế giới. Lòng yêu mến chân thành của Thánh Cả dành cho Chúa Giêsu và Mẹ Maria mỗi ngày một sâu đậm. Không ai đã từng yêu mến Hai Đấng cho bằng Thánh Cả Giuse. Tình cảm này được thể hiện trong những biến cố thường ngày trong đời lao công, trong đời sống gia đình, và những tương quan xã hội.

21.3 Các nhân đức nhân bản của Thánh Giuse.

Là người công chính… Ân sủng giúp mỗi người đạt đến sự viên mãn tiềm năng theo chương trình quan phòng của Thiên Chúa. Ân sủng chữa lành những vết thương của bản tính nhân loại. Thánh Giuse đã nhận được vô vàn ân huệ siêu nhiên Chúa ban. Với sự cộng tác anh hùng, Thánh Giuse đã đắc thủ những nhân đức nhân bản và các nhân đức siêu nhiên đến một mức độ cao vời. Thánh Josemaría Escrivá đã viết: Các Phúc Âm cho chúng ta thấy bức chân dung của Thánh Giuse là một con người tốt lành lạ thường, không sợ hãi hoặc chán ngại cuộc sống… Trong thời kỳ đầu trong cuộc đời và công việc của ngài, tôi thấy ngài như một thanh niên mạnh mẽ, có lẽ chỉ hơn Đức Mẹ một vài tuổi.7

Qua cuộc sống chính trực và thánh thiện trước mặt Thiên Chúa, Thánh Giuse đã phục vụ những người chung quanh một cách không mệt mỏi. Ngài là một con người của thế giới công việc và tình bạn. Ngài đã được Thiên Chúa giao phó Con Một của Người và Đức Maria. Và Thiên Chúa đã không thất vọng về ngài.

Đời sống của Thánh Cả đầy những nhọc nhằn, suốt từ thời ở Nazareth, rồi Bêlem, sang Ai Cập, và sau đó lại trở về Nazareth. Mọi người đều biết Thánh Cả Giuse là một người thợ vất vả. Ngài kiên vững và dứt khoát, một đặc tính đã được chiếu sáng qua nhiều đoạn Phúc Âm. Thánh Mátthêu nhiều lần cho chúng ta thấy Thánh Giuse đã mau mắn đáp lại những yêu sách của Thiên Chúa.

Trong thời kỳ ấy, tại xứ Palestine, nghề mộc đòi phải có một khả năng đặc biệt.8 Vì vậy, Thánh Cả đã được cộng đồng trọng kính. Ngài đóng những món đồ đạc đa dạng, từ nông cụ đến các đồ gia dụng. Ngài thành thạo sử dụng các dụng cụ. Ngài cũng quen với chất lượng, độ bền, và đặc điểm của các vật liệu.

Những nhân đức nhân bản và siêu nhiên của Thánh Giuse đã được các thánh Sử tóm tắt trong một cụm từ: người công chính. Thánh Giuse công chính trước mặt Thiên Chúa và trước mặt nhân loại. Chúng ta hãy khát vọng sống theo lối sống của ngài. Đó là điều Thiên Chúa mong chờ nơi mỗi người chúng ta.

Sự công chính của Thánh Giuse biểu hiện rất rõ rệt qua tâm hồn thanh sạch của ngài, một tâm hồn mềm mỏng và sẵn sàng thực thi thánh ý Chúa. Thánh Cả chắc chắn là một thành viên niềm nở và thân thiện trong cộng đồng. Mặc dù các Phúc Âm không ghi lại lời nào của Thánh Giuse, nhưng các thánh Sử đã cho chúng ta một chân dung rõ nét về cuộc sống và công việc của Thánh Cả. Điều ấy như một điểm qui chiếu, giúp chúng ta nỗ lực nên thánh trong cuộc sống bình thường. Điều cực kỳ quan trọng ở đây là việc thánh hóa đời sống thường ngày, một điều mà mỗi người phải đạt đến, theo bậc sống riêng, và có thể đề cao như một mô hình mọi người đều có thể đạt đến: ‘Thánh Giuse là mẫu gương cho những người khiêm nhượng mà Kitô Giáo nâng lên thành những số phận vĩ đại;… Ngài là bằng chứng, để trở nên một môn đệ tốt lành đích thực của Chúa Kitô, không cần phải có những điều vĩ đại – chỉ cần các nhân đức quen thuộc, đơn giản, và nhân bản, nhưng buộc phải chân chính và đích thực’ (Đức Phaolô VI, Diễn từ 19.3.1969).9