Những Thiên Thần Khù Khờ

Hướng về Mầu Nhiệm Phục Sinh và Canh Tân Cánh Chung

Phải, họ thực sự là những thiên thần khù khờ. Bởi vì, về tâm linh (spiritual), họ trong trắng như trẻ thơ, không biết đến tội lỗi là gì, thế nhưng, về tâm lý hay tâm thần (psychological/mental), họ khù khờ hơn ai hết, dễ bị bắt nạt, bị ăn hiếp và bị đàn áp hơn ai hết, hơn bao giờ hết. Điển hình là mới đây Tòa Thánh đã phải mạnh mẽ và dứt khoát lên tiếng bênh vực họ.

Hôm Thứ Năm 1/2/2007, Tòa Thánh đã phổ biến bài nói của ĐTGM Celestino Migliore, vị quan sát viên  thường trực của Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở Nữu Ước, liên quan tới Bản Công Ước Liên  Hiệp Quốc Về Thánh Phần Khuyết Tật, một bản công ước được Tổng Hội Đồng LHQ phê chuẩn ngày 13/12/2006 và cần được các quốc gia phần tử ký nhận hạn chọn vào ngày 30/3/2007. Tuy nhiên, vị quan sát viên này, ở câu kết bài nói đã dứt khoát khẳng định là không ký, vì những chi tiết trong bản công ước này, được vị quan sát viên trích dẫn cho rằng chúng là những gì tương phản với giáo huấn của Giáo Hội về phẩm giá của con người. Câu kết đó như sau:

“Thật là thê thảm ở chỗ, khi nào xẩy ra tình trạng khiếm khuyết của bào thai là điều kiện tiên quyết cho việc cống hiến hay sử dụng việc phá thai, thì cùng Bản Công Ước được viết ra để bảo vệ những người khuyết tật khỏi bị tất cả mọi thứ kỳ thị khi họ hành sử quyền lợi của họ, lại có thể được sử dụng để chối bỏ chính quyền sống căn bản của những thai nhi tật nguyền. Chính vì lý do này, và bất kể nhiều điều khoản hữu ích chất chứa trong Bản Công Ước này, Tòa Thánh vẫn không thể ký  nhận nó. Tóm lại, đại biểu tôi cho rằng cái khả năng tích cực của Bản Công Ước này sẽ chỉ được hiện thực khi nào các điều khoản pháp lý của quốc gia và việc áp dụng thực hành của tất cả mọi phần tử hoàn toàn tuân hợp với Điều Khoản 23 về quyền sống của người khuyết tật. Tôi yêu cầu lời phát biểu này được cho vào bản tường trình của buổi họp hôm nay”.

Trong bản nhận định kèm theo bài nói, vị quan sát viên này đã nhắc lại rằng: “từ đầu của công việc này vào hồi Tháng 7/2002, Tòa Thánh đã tham dự một cách chủ động vào việc soạn thảo bản văn kiện ấy, bằng việc hợp tác thêm vào những chi tiết rõ ràng liên quan tới quyền sống và việc nhìn nhận vai trò của gia đình nơi đời sống của những người bị khuyết tật. Tuy nhiên, ở giai đoạn cuối cùng của công việc này, những chi tiết bất khả chấp liên quan tới vấn đề ‘sức khỏe sản sinh’ đã được cho vào các khoản 23 và 25, vì thế mà Tòa Thánh đã quyết định không chấp nhận bản công ước mới này”.

Đức TGM này đã nhấn mạnh tới vấn đề “Tòa Thánh đã nhất trí kêu gọi việc những người khuyết tật phải làm sao để được hội nhập vào xã hội một cách trọn vẹn và cảm thương, vì Tòa Thánh tin tưởng rằng họ có đầy đủ các thứ nhân quyền bất khả chuyển nhượng”.

Liên quan tới khoản 23 của bản công ước này, ngài đã cho biết phái đoàn đại biểu của ngài “đã giải thích tất cả những chữ và những câu liên quan tới các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình, tới việc điều hòa sinh sản và hôn nhân ở khoản 23, cũng như tới chữ ‘giống tính’, vì chữ này đã có những ý nghĩa và phát biểu theo chiều hướng của Hội Nghị Cairô và Bắc Kinh”, được tổ chức vào năm 1994 và 1995.

“Sau hết, và quan trọng nhất, đó là vấn đề liên quan tới khoản 25 về vấn đề sức khỏe, nhất là chi tiết dính dáng tới sức khỏe tính dục và sản sinh, một vấn đề theo Tòa Thánh hiểu thì phương cách hưởng dụng sức khỏe sản sinh như là một quan niệm nguyên vẹn không coi vấn đề phá thai hay phương tiện phá thai như là một chiều kích của những từ ngữ ấy… Chúng tôi chống lại việc bao gồm một câu như thế trong khoản này, vì ở một số quốc gia những dịch vụ sức khỏe sản sinh bao gồm cả vấn đề phá thai, và như thế là chối bỏ quyền sống bẩm sinh của hết mọi người, một quyền lợi cũng được xác nhận ở khoản 10 của Bản Công Ước. Thật là thê thảm ở chỗ… cùng một Bản Công Ước được soạn thảo để bảo vệ những người tật nguyền khỏi tất cả mọi kỳ thị trong việc họ hành sử quyền lợi của họ lại được sử dụng để chối bỏ chính quyền sống căn bản của những con người tật nguyền còn trong bụng mẹ. Đó là lý do, bất chấp nhiều khoản hữu ích được chất chứa trong bản công ước ấy, Tòa Thánh vẫn không thể ký chuẩn được”.

Đọc những lời này của Giáo Hội, tôi thấm thía hơn ai hết, chẳng những về chủ trương phò phẩm giá con người của Giáo Hội đối với mọi người và mỗi người trong xã hội ở tất cả mọi hoàn cảnh của họ, mà còn về thân phận của chính thành phần mà tôi vẫn luôn cảm nhận là “những thiên thần khù khờ”. Đúng thế, theo quan phòng thần linh, tôi đã được diễm phúc gần gũi họ và phục vụ họ ở Orange County California, đầu tiên ở Hội Cộng Đồng Người Việt (Vietnamse Community of Orange County), từ ngày 2/2/1983 cho tới ngày 15/3/1985, sau đó, từ ngày 18/3/1985 tới nay (và cho tới khi tôi về hưu chẳng bao lâu nữa) ở cơ quan Regional Center of Orange County là Trung Tâm Phục Vụ Thành Phần Chậm Phát Triển (Serving the Persons with Developmental Disabilities).

Trong thời gian phục vụ kéo dài gần ¼ đời mình, tôi đã được làm Phục Vụ Viên (Service Coordinator) cho một case load (số hồ sơ thân chủ được phục vụ) lên đến cả ngàn người (cộng chung từ đầu tới nay, kể cả những thân chủ đã được chuyển cho người khác hay đóng hồ sơ). “Những thiên thần khù khờ” được Thiên Chúa quan phòng gửi đến cho tôi ấy thuộc đủ mọi lứa tuổi (nhỏ nhất từ em bé mới sinh đến ông lão bằng tuổi bố mình), đủ mọi phái tính (nam cũng như nữ), đủ mọi quốc tịch (Việt, Mỹ, Lào, Miên, Tầu, Nhật, Đại Hàn, Ả Rập v.v.), đủ mọi cách sống (living options: ở với bố mẹ, ở với anh chị, ở một mình – independent living, ở nhà trọ cộng đồng – residential placement / group home, ở riêng được hộ giúp – supported living v.v.), đủ mọi thứ khuyết tật (thể lý – physical handicap, tâm thần – mental health, chậm trí – mental retardation, co bại – cerebral palsy – động kinh - seizure disorder, tự kỷ – autism, đồng diện – Down Syndrome v.v.), đủ mọi trình độ chậm phát triển (rất nặng – profound với IQ là tầm mức của óc thông minh dưới 20% so với người bình thường là 100%, nặng – severe IQ từ 20-35%, vừa – moderate IQ từ 35-53%, nhẹ – mild IQ từ 53-67%, hơi hơi – borderline 67-70%), đủ mọi thứ học hỏi và huấn luyện (giáo dục đặc biệt - special education, chương trình học tập vui chơi tại chỗ - site based day program, chương trình học tập quanh cộng đồng - community based day program, chương trình tập việc tại chỗ - workshop, chương trình hỗ trợ làm việc - supported employment v.v.).

(còn tiếp)

Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL - Thoidiemmaria.net