NGÓN TAY KỲ DIỆU (Ga 1:29-34)
Chúa Nhật 2 thường niên 20-1-2008

Ngày xưa, trong cuộc đàm đạo với Dighanakha, Ðức Phật nói : “Giáo pháp của tôi là một phương tiện đi vào thực tại chứ không phải là để miêu tả thực tại, cũng như ngón tay chỉ lên mặt trăng không phải là mặt trăng. Người khôn khéo phải nương vào ngón tay để thấy được mặt trăng. Nếu cố chấp vào ngón tay, nếu cho ngón tay là mặt trăng thì sẽ không có cơ hội nào thấy được mặt trăng cả.”[1] Còn hình ảnh nào diễn tả con đường tìm chân lý tuyệt vời hơn?!
Trên bầu trời, mặt trăng vẫn còn đó. Nhưng có lẽ ngày nay thiếu một ngón tay chỉ mặt trăng. Phải cấp thiết tìm ra ngón tay chỉ mặt trăng. Nhưng tìm đâu bây giờ? May thay, trong Tân Ước, một ngón tay kỳ diệu đã chỉ cho nhân loại không phải thấy mặt trăng, nhưng Mặt Trời Công Chính. Ngón tay đó là ông Gioan Tẩy giả. Mặt Trời Công Chính là Chúa Giêsu Kitô. Nương theo ngón tay đó, chắc chắn chúng ta sẽ thấy Mặt Trời Công Chính đang chiếu sáng, dù mây mù bao phủ trái đất.

NGÓN TAY GIOAN

Một con người kỳ lạ như Gioan không dễ kiếm thấy trên trần gian. Ông có một lối sống khác hẳn mọi người. Lời chứng của ông vượt xa các ngôn sứ trong Cựu ước. Không phải chỉ có lời chứng, nhưng cả phép rửa, ông cũng nhắm ‘mạc khải’ về Chúa Giêsu. Quả thực, chính ông quả quyết : “Tôi đến làm phép rửa trong nước, để Người được tỏ ra cho dân Israel.” (Ga 1:31) Ðể củng cố lời chứng của mình, ông còn cho biết chính mắt ông đã chứng kiến một cảnh tượng khác thường nơi con người Ðức Giêsu : “Tôi đã thấy Thần Khí tựa chim bồ câu từ trời xuống và ngự trên Người. Tôi đã không biết Người. Nhưng chính Đấng sai tôi đi làm phép rửa trong nước đã bảo tôi: ‘Ngươi thấy Thần Khí xuống và ngự trên ai, thì người đó chính là Đấng làm phép rửa trong Thánh Thần.’ Tôi đã thấy, nên xin chứng thực rằng Người là Đấng Thiên Chúa tuyển chọn." (Ga 1:32-34)

Như thế, trên đường tìm đến sự thật, ông Gioan đã được Thiên Chúa củng cố và dẫn dắt để có thể nhận diện Chúa Giêsu và giới thiệu cho mọi người. Riêng cá nhân ông đã phải chuẩn bị rất nhiều. Sau bao nhiêu năm tu luyện trong hoang địa, ông đã có sẵn một tâm hồn khiêm nhường để đón nhận sự thật. Bởi đó, Thiên Chúa đã không vẽ đường chỉ lối tường tận cho ông. Có ngôn sứ nào được vinh dự lớn lao đến thế?!

Nếu không có khiêm tốn và chân thành, chắc chắn Gioan đã không thể mở rộng tâm hồn đón nhận sự thật. Thời đó ông đang nổi tiếng khắp nơi. Bao nhiêu vinh dự và lợi lộc có thể dễ dàng đến với ông. Mọi người hâm mộ đến nỗi tưởng ông là vị Thiên Sai. Nhưng ông cương quyết khước từ. Ông chỉ nhằm một mục đích: “Người phải nổi bật lên, còn thầy phải lu mờ đi.” (Ga 3:30) Ai có thể từ bỏ như ông Gioan? Ông biết mình chỉ là ngón tay nhỏ bé trước một mặt trời vô cùng lớn lao là Chúa Giêsu Kitô. Nhưng nếu không có ngón tay nhỏ bé đó, làm sao nhân loại thấy được vừng trăng hay mặt trời? Chúa Giêsu quả quyết với người Do thái: “Ông Gioan đã đến chỉ đường công chính cho các ông.” (Mt 21:32) Ông đã chết trên con đường công chính đó.

Từ chỗ nhận biết sự thật về con người Chúa Giêsu, ông Gioan còn phóng tầm nhìn tới tương lai của Chúa. Giờ đây, ông không còn là vị tiền hô nữa. Ông mời gọi mọi người nhìn thẳng vào Con Người đang đến : "Đây là Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xoá bỏ tội trần gian.” (Ga 1:29) Từ việc xác định vị trí của Chúa trong Kinh Thánh đến việc báo trước công cuộc cứu độ do Chúa thực hiện, ông Gioan đã làm cho mọi người kinh ngạc. Kinh ngạc không phải do ông có lòng khiêm tốn, nhưng vì ông phóng cái nhìn về một biến cố rất xa, xa tới tận đồi Canvê, nơi Chúa Giêsu sẽ chịu đóng đinh để cứu độ nhân loại. Hơn hẳn con chiên trong Cựu Ước, Con Thiên Chúa đã đích thân đổ máu hy sinh chính mạng sống mình để lập giao ước mới. Như thế, Chúa đã họa lại giao ước giữa Thiên Chúa và con người.

Khi giới thiệu Chúa là “Chiên Thiên Chúa xóa bỏ tội trần gian,” ông Gioan nghĩ ngay đến những tội nào, nếu không phải là những tội bất công con người đã phạm đến Thiên Chúa và đồng loại? Tất cả những lời giảng của ông và của Chúa sau này cũng xoay quanh những tội vô cùng nặng nề đó. Cả Chúa và ông đều là nạn nhân của những cơ chế bất công. Nhưng nhờ chết như thế, ông mới hoàn thành sứ mạng làm chứng cho Sự Thật và Chúa mới đem lại sự công chính cho nhân loại.

Nếu không nhờ Gioan, chắc chắn nhân loại không thể sớm nhận ra sự thật nơi Chúa Giêsu. Không những ông đã cho thấy sứ mệnh cứu độ, nhưng cả vị thế của Chúa nơi cung lòng Chúa Cha nữa. Ông còn quả quyết : “Tôi đã thấy, nên xin chứng thực rằng Người là Đấng Thiên Chúa tuyển chọn." (Ga 1:34) Những chứng từ của Chúa Cha và Thánh Linh càng củng cố lập trường của ông về Chúa Giêsu và làm cho mọi người tin tưởng vững chắc vào vai trò đang lên của Ðấng đến sau ông, nhưng có trước ông. Như thế, ông đã trở thành con đường cho mọi người đi đến với Chúa Giêsu.

CÔNG LÝ : ÐƯỜNG DẪN TỚI CHÂN LÝ

Nếu theo ngón tay Gioan, con người sẽ khám phá thấy Chúa Giêsu là nguồn sống. Cuối cùng, chính Chúa Giêsu cũng là con đường dẫn đến Thiên Chúa Cha. Con đường ấy được chính Chúa Cha tuyển chọn và Chúa Thánh Linh bồi đắp. Ai đi trên con đường ấy, chắc chắn sẽ gặp được mạch sống dồi dào và sự thật giải thoát.
Có Chúa Giêsu là có cả một nguồn ánh sáng, vì Người đã được Thiên Chúa đặt “làm ánh sáng muôn dân, để đem ơn cứu độ đến tận cùng cõi đất.” (Is 49:6) Ơn cứu độ đã đem đến cho con người một phẩm vị mới, phẩm vị làm Con Thiên Chúa. Quả thực, “trong Chúa Giêsu Kitô, Con Thiên Chúa làm người, Thiên Chúa đã giải thoát chúng ta khỏi tội lỗi và cho chúng ta thấy con đường đi lên và mục tiêu chúng ta phải cố gắng vươn tới.”[2] Nhân phẩm là một quà tặng tuyệt vời của Thiên Chúa, nhưng cũng là một giá trị cao cả con người phải dầy công mới có thể tạo lập.

Nhân phẩm đã được chính Thiên Chúa đề cao khi truyền lệnh : “Ngươi phải yêu thương tha nhân như chính mình.” (Mc 12:31) Tình yêu đòi sự kính trọng tương xứng. Không ai giải thích được tại sao nơi trái tim con người có một mối tương liên với Thiên Chúa và một chiều kích mở ra với tha nhân bằng một tình yêu cụ thể. Tình yêu này đòi ta phải đối xử với tha nhân như một tha ngã, dù họ là kẻ thù (x. Mt 5:43-44)[3] Chính Chúa Giêsu đã mở ra chiều hướng mới cho ta nhìn thấy tha nhân như người anh em cần được phục vụ một cách vô điều kiện. Chỉ khi nào hoàn toàn thoát khỏi cái tôi như Chúa Giêsu, ta mới có thể phục vụ tới mức chết cho người mình yêu, bất chấp mình có được yêu hay không. Quả thực, “Chúa Giêsu Kitô là Con Thiên Chúa. Trong Người và nhờ Người, thế giới và con người đạt đến chân lý thực sự và trọn vẹn. Nhờ biến cố Chúa Giêsu Nhập Thể, hiến mình trên thánh giá, từ bỏ đến chết, Thiên Chúa gần gũi vô cùng với con người. Mầu nhiệm ấy cho thấy càng nhìn các thực tại nhân loại dưới ánh sáng kế hoạch Thiên Chúa và sống hiệp thông với Người, họ càng được mạnh sức và giải thoát ngay trong bản tính đặc biệt và tự do của họ.”[4] Ðạt tới tình trạng đó, Kitô hữu sẽ trở thành con đường dẫn tha nhân đến sự thật là Chúa Kitô. Họ có thể thực hiện kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa nhờ những nỗ lực xây dựng công lý và hòa bình.

Kế hoạch đó nhằm “biến cải các tương quan xã hội nhằm đáp ứng các đòi hỏi của Nước Thiên Chúa. Sự biến cải đó không dứt khoát gắn chặt vào những hoàn cảnh cụ thể. Ðúng hơn, đó là công tác Chúa ủy thác cho cộng đoàn Kitô hữu phát triển và thực hiện khi họ phản tỉnh và thực hành nhờ Tin Mừng. Chính Thánh Linh đang hướng dẫn dân Thiên Chúa, cùng lúc thẩm nhập vào vũ trụ. Ðôi khi Thánh Linh cũng gợi mở ra những con đường mới mẻ và thích hợp để họ thực thi trách nhiệm một cách sáng tạo.”[5] Thánh Linh đang tung ra bao nhiêu sáng kiến cho Kitô hữu đáp ứng những nhu cầu khẩn thiết của thời đại.

Nhu cầu khẩn thiết của thời đại chính là lòng khát khao công lý. Nỗ lực tranh đấu cho công lý là làm chứng cho Chúa Kitô. Không có công lý, không thể có nhân quyền. Công lý là con đường đưa tới chân lý. Nhưng ngược lại, không có chân lý, cũng không thể nhìn rõ bản chất và đặc chất của công lý. Con đường công lý phải được xây dựng bằng máu và nước mắt. Công lý bị xúc phạm nặng nề nhất khi người ta không coi trọng phẩm chất tâm linh nơi con người. Khi chà đạp quyền tự do tôn giáo, người ta coi thường tất cả mọi thứ nhân quyền.
Quyền tự do tôn giáo đã được Bản Hiến Chương LHQ nhìn nhận từ lâu. Nhưng bao giờ con người mới chịu nhìn nhận quyền cơ bản đó của anh em đồng loại? Phải sống trong một thế giới tự do thực sự, chúng ta mới hiểu được tất cả nét cao đẹp của nhân quyền trong lãnh vực tôn giáo.

Ngày 16/01/2008 vừa qua, đứng giữa thế giới Hồi giáo vắng bóng tự do tôn giáo, TT Bush thẳng thắn tuyên bố : “ Tổng Thống Thomas Jefferson coi tự do thờ phượng là một trong những hồng ân lớn nhất của nước Mỹ. Theo ông, ở các nước khác, tự do thờ phượng bị xem như không phù hợp với việc cai trị đúng đắn. Thế nhưng kinh nghiệm chúng tôi cho thấy tự do thờ phượng là nguồn trợ lực tuyệt hảo cho chính quyền.” [6]

Từ nay, hy vọng ngày 16/01 mỗi năm sẽ là dịp nhắc nhớ mọi người về quyền tự do căn bản và cao quý nhất của con người trên mặt đất. Không hiểu tại sao một quyền cơ bản như thế lại bị chối từ trong các nước đang mong phát triển và ổn định về mọi mặt, nhất là Việt nam?! Tại sao tôn giáo ở nước này được nhìn nhận như một con đường đưa tới hạnh phúc phú cường, thì ở nước khác lại bị coi là thuốc phiện mê hoặc hay một kỳ đà cản mũi tiến bộ?

ÐƯỜNG CHÚNG TA ÐI

Những ngày sôi động đang diễn ra trên quê hương chúng ta. Ðiểm nổi bật nhất thời gian này là sự tranh đấu cho công lý đang bừng lên nơi dân oan ngoài đời cũng như trong đạo. Giáng Sinh 2007 đánh dấu một bước ngoặt trong GHVN.

Sau khi tỉnh giấc nồng, GHVN thấy mình cũng là dân oan! Trong cuộc tranh đấu hôm nay không phải GHVN chỉ đòi lại đất đai của mình, nhưng còn muốn tranh đấu cho công lý nữa. Con đường công lý sẽ dẫn đến chân lý. GHVN đang đóng vai Gioan Tẩy Giả thời đại! Hy vọng GHVN sẽ là ngón tay chỉ cho mọi người thấy Mặt Trời Công Chính! Sáng Chúa Nhật 30/12/2007, ngón tay TGM Ngô Quang Kiệt đã chỉ rõ Tòa Khâm Sứ, biểu tương của GHCG ở Việt Nam. Không biết ông Thủ Tướng và cả chế độ có thấy gì không?

Giữa nhà nước và GHVN đang có một cuộc đối đầu tại Hà Nội và Sàigòn. Cuộc đối đầu đã nổ tung thành những buổi cầu nguyện phản kháng bất bạo động. Nhưng GHVN đang phải nói truyện với những kẻ điếc. Càng ngày càng thấy rõ công lý bị chà đạp. Nhưng công lý không bao giờ đứng về phía bạo quyền. Trong vụ Tòa Khâm Sứ Hà Nội và Giáo xứ Thái Hà, nhà nước cũng cũng tự nhận mình là “dân oan” không những không được thông cảm (?!), lại còn bị GHVN “lấn lướt.” Lưỡi không xương nhiều đường lắt léo! Thật là nực cười !!!

Nhưng làm sao nhà nước đủ sức lừa bịp thiên hạ mãi?! Thử lắng nghe một mẩu đấu lý giữa hai bên để xem công lý thuộc về ai. “Uỷ Ban Nhân Dân Hà Nội cũng quy kết Giáo xứ Thái Hà đã để xẩy ra vi phạm pháp luật về đất đai, trật tự xây dựng, giao thông công cộng. Và đe doạ sẽ kiên quyết xử lý nghiên minh..

Việc này hãy nghe Tòa Tổng Giám Mục trả lời: Các cơ quan chức năng đã thiên lệch khi bênh vực những người vi phạm. Trường hợp nhà thờ Thái hà cũng thế. Từ hơn 10 năm nay Dòng Chúa Cứu Thế đã làm đơn xin lại khu đất trước kia của nhà dòng, bị công ty may Chiến Thắng bỏ không sử dụng từ lâu. Và cả hai bên đều không có động thái gì. Đột nhiên đầu năm 2008, có hàng rào thép gai, có nhân viên công an đến bảo vệ cho công ty may Chiến Thắng xây dựng. Giáo dân bức xúc phản đối. Chiều ngày 07-01-2007, Chính quyền đã đến trấn an giáo dân khi hứa sẽ ngừng mọi việc xây dựng tại đây. Thì như một gáo nước lạnh, sáng ngày 08-01-2008, Uy ban Nhân dân Thành phố Hà nội ra văn thư cho phép công ty may Chiến Thắng tiếp tục xây dựng.

Vậy thì ai vi phạm? ai sẽ bị xử lý nghiêm minh?” [7]

Tòa TGM dùng chữ “thiên lệch,” nhưng thực ra là “bất công” để diễn tả thái độ cai trị của nhà nước. Ðó là nguyên nhân những xáo trộn và bất an trong xã hội. Bởi vậy, Trong thánh lễ mùa Giáng Sinh 2007, tại Nhà Thờ Chính Tòa Hà Nội, TGM Ngô Quang Kiệt mời mọi người có chức quyền và đặc biệt chính quyền các cấp hãy thực thi công lý thì mới có hòa bình bền vững. Trước hàng ngàn giáo dân tham dự, Ngài đã giải thích và xác quyết rằng hoà bình đích thực mà Chúa muốn là thứ Hoà Bình xây dựng trên Công Lý để mọi người sống an vui hài hòa và mọi quyền căn bản của người dân được tôn trọng.[8] Mặt trời công chính đang nhú lên ...

Tóm lại, nhờ thánh Gioan Tẩy Giả, nhân loại nhận biết Chúa Giêsu là Chiên Thiên Chúa, Ðấng xóa bỏ tội trần gian. Ngón tay Gioan đã chỉ cho chúng ta thấy rõ sức mạnh nơi Chúa. Từ lúc Thánh Linh ngự xuống trên Người, không kẻ thù nào có thể đè bẹp con người nữa. Giáo hội hôm nay đang cố gắng trở thành ngón tay chỉ cho mọi người thấy Mặt Trời Công Chính là Chúa Kitô. Chính khi nỗ lực tranh đấu cho công lý, Giáo Hội đang xây dựng một con đường dẫn đến Chúa là Hòa bình của nhân loại.

Lạy Chúa, xin cho GHVN chúng con đủ sức mạnh làm chứng cho Chúa trong giai đoạn khó khăn này. Xin cho chúng con đừng bao giờ hèn nhát đầu hàng cơ chế bất công, kẻo chúng con làm ô danh Chúa. Amen. (đỗ lực 20.01.2008)
________________________________________
[1] Thích Nhất Hạnh, Ðường Xưa Mây Trắng, 1999:200.
[2] Toát Yếu Học Thuyết Xã Hội của Giáo Hội, 17.
[3] ibid., 40.
[4] ibid., 45.
[5] ibid., 53.
[6] http://www.assistnews.net/STORIES/2008/s08010110.htm
[7] http://www.vietcatholic.net/News/Html/51134.htm
[8] x. http://www.vietcatholic.net/News/Html/51202.htm

LM Đỗ Vân Lực, OP