dongcong.net

suy tư tin mừng, Trầm Thiên Thu

LỄ BA NGÔI, năm B

+++

CHÚA BA NGÔI, NĂM B

ĐỆ NHẤT MẦU NHIỆM
CHÚA BA NGÔI, NĂM B

Mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi có nhiều cái nhất: đơn giản nhất mà lại khó hiểu nhất, quan trọng nhất, cao cả nhất, đặc biệt nhất, kỳ diệu nhất,... Thiên Chúa là Đấng Vĩnh Hằng. (Br 4:10, 14, 20, 22, 24, 35 và 5:2)
Là tín nhân Công giáo, hằng ngày chúng ta làm Dấu Thánh Giá rất nhiều lần: khi thức dậy, khi tham dự Thánh Lễ, khi cầu nguyện, khi ăn uống, khi ra đường,… và khi đi ngủ. Chúng ta dùng Dấu Thánh Giá để chúc tụng, tôn vinh và kêu xin Thiên Chúa – mọi nơi và mọi lúc.

Năm 211, thần học gia Công giáo Tertullian nói về việc làm Dấu Thánh Giá như nhiệm vụ hằng ngày: “Trước khi di chuyển, đi xa hoặc đi đâu đó, khi mặc quần áo, khi tắm, khi ngồi vào bàn ăn, khi thắp đèn, hoặc khi làm bất kỳ hành động nào trong cuộc sống đời thường, chúng ta vẫn vẽ Dấu Thánh Giá trên trán.” (The Chaplet – Chuỗi Hạt, Tràng Hạt)
Chúng ta LÀM DẤU chứ không LÀM GIẤU – âm Việt ngữ nghe na ná nhưng ý nghĩa hoàn toàn khác nhau, viết thì phải cẩn thận về chính tả. Khi làm Dấu Thánh Giá không chỉ xin Thiên Chúa thánh hóa chính chúng ta và những gì chúng ta làm, mà đặc biệt là tôn vinh và tuyên xưng Một Chúa Ba Ngôi. Các giờ Phụng Vụ cũng nhiều lần xưng tụng Chúa Ba Ngôi: “Sáng danh Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con và Đức Chúa Thánh Thần…” Sau mỗi chục kinh Mân Côi, chúng ta cũng vinh danh Chúa Ba Ngôi như vậy.

Về ngữ nghĩa, Tam Vị Nhất Thể (Trinity) là Một Chúa Ba Ngôi. Chữ Trinity có từ nguyên Latin là “trinitas” – nghĩa là “ba” (triad), tiếng Hy Lạp tương đương là “triados.” Mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi là mầu nhiệm trung tâm của niềm tin Kitô giáo – cách riêng là Công giáo. Tín điều Chúa Ba Ngôi được xác định trong hai giai đoạn: Tại Công đồng Nicê I – năm 325, và tại Công đồng Constantinope I – năm 381.

Ngay từ thuở đầu đời, trẻ em Công giáo được cha mẹ dạy bài học đức tin đầu tiên là làm Dấu Thánh Giá: “Nhân danh Cha, và Con, và Thánh Thần.” Chúng ta được đóng dấu ấn thánh này khi lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy, và ấn tín này ghi đậm suốt cuộc đời chúng ta. Tất cả nhờ Ngài, với Ngài, và trong Ngài. Đó là vinh dự và hạnh phúc của đời tín nhân. Chính Thiên Chúa đã minh định: “Chính Ta, chính Ta đây là ĐỨC CHÚA, ngoài Ta ra, chẳng có ai cứu độ.” (Is 43:11)
Thời Tân Ước, chính Ngài tiếp tục xác định: “Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đấng hiện có, đã có và đang đến, là Đấng Toàn Năng.” (Kh 1:8) Ngài là Đầu và Cuối, là Khởi Nguyên và Tận Cùng. (Kh 1:17; Kh 2:8; Kh 22:13) Vì thế, Ngài vừa tuyên ngôn vừa ra lệnh: “Ngươi KHÔNG ĐƯỢC có thần nào khác đối nghịch với Ta. Ngươi KHÔNG ĐƯỢC tạc tượng, vẽ hình bất cứ vật gì ở trên trời cao, cũng như dưới đất thấp, hoặc ở trong nước phía dưới mặt đất, để mà thờ. Ngươi KHÔNG ĐƯỢC phủ phục trước những thứ đó mà phụng thờ: vì Ta, Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, là một vị thần ghen tương. Đối với những kẻ ghét Ta, Ta phạt con cháu đến ba bốn đời vì tội lỗi của cha ông. Còn với những ai yêu mến Ta và giữ các mệnh lệnh của Ta, thì Ta trọn niềm nhân nghĩa đến ngàn đời.” (Xh 20:3-6; x. Xh 34:14; Đnl 4:35; Đnl 4:39; Đnl 5:7; Đnl 32:39; Is 43:10; Is 44:8; Is 45:6; Is 46:9; Hs 13:4) Thiên Chúa Ba Ngôi là “Thiên Chúa duy nhất.” (Đnl 6:4; Nkm 9:6; Xh 20:3; Đnl 5:7; Đnl 32:39; Gđt 8:20; Kn 12:13; Is 43:10; Is 45:6; Is 46:9; Đn 3:28-29; Đn 14:41; Hs 13:4)

Thời Cựu Ước, Thiên Chúa đã mặc khải qua ông Mô-sê trên núi Khô-rếp: “Anh em cứ hỏi những thời xa xưa, thời có trước anh em, từ ngày Thiên Chúa dựng nên con người trên mặt đất; cứ hỏi từ chân trời này đến chân trời kia: có bao giờ đã xảy ra chuyện vĩ đại như thế, hay có ai đã nghe điều giống như vậy chăng? Có dân nào đã được nghe tiếng Thiên Chúa phán từ trong đám lửa như anh em đã nghe, mà vẫn còn sống không? Hoặc có thần nào đã ra công đi chọn lấy cho mình một dân tộc từ giữa một dân tộc khác, đã dùng bao thử thách, dấu lạ, điềm thiêng và chinh chiến, đã dang cánh tay mạnh mẽ uy quyền, gây kinh hồn táng đởm, như Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, đã làm cho anh em tại Ai-cập, trước mắt anh em không?” (Ðnl 4:32-34)

Sau đó, ông Mô-sê đã cho dân chúng biết quyết định của Thiên Chúa: “Anh em phải biết và để tâm suy niệm điều này: trên trời cao cũng như dưới đất thấp, chính Đức Chúa là Thiên Chúa, chứ không có thần nào khác nữa. Anh em phải giữ các thánh chỉ và mệnh lệnh của Người, mà hôm nay tôi truyền cho anh em; như vậy anh em và con cháu anh em sau này sẽ được hạnh phúc, và anh em sẽ được sống lâu trên đất mà Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, vĩnh viễn ban cho anh em.” (Ðnl 4:39-40)

Đó là mệnh lệnh rõ ràng, mãnh liệt, chắc chắn, dứt khoát. Điều gì là mệnh lệnh thì phải đực thực hiện nghiêm túc, không thể tùy ý, tùy hứng, dù biết rằng ai thi hành thì được ân thưởng. Thiên Chúa vui vẻ, thoải mái, dễ dàng chứ không dễ dãi, nhưng nghiêm túc, dứt khoát, nói gì làm nấy.

Với trải nghiệm tâm linh, Thánh Vịnh gia nhận xét: “Vì lời Chúa phán quả là ngay thẳng, mọi việc Chúa làm đều đáng cậy tin. Chúa yêu thích điều công minh chính trực, tình thương Chúa chan hoà mặt đất.” (Tv 33:4-5) Quả thật, Thiên Chúa là Đấng hằng hữu, hằng sinh và toàn năng, “một lời Chúa phán làm ra chín tầng trời, một hơi Chúa thở tạo thành muôn tinh tú.” (Tv 33:6) Kỳ diệu vô cùng, bởi vì Thiên Chúa chỉ phán một lời là “muôn loài xuất hiện,” và Ngài ban lệnh truyền thì “tất cả được dựng nên.” (Tv 33:9) Chắc chắn không có thần linh nào toàn năng như vậy, và cũng chẳng một thần linh nào có thể làm được như Ngài, Đấng mà chúng ta tôn thờ là Thiên Chúa duy nhất, Thiên Chúa Ba Ngôi.

Thật hạnh phúc khi đức tin của chúng ta không lệch lạc, và chúng ta đang tôn thờ một Thiên Chúa vô song, độc nhất vô nhị. Đặc biệt là Thiên Chúa chúng ta tôn thờ là Đấng giàu lòng thương xót: “Chúa để mắt trông nom người kính sợ Chúa, kẻ trông cậy vào lòng Chúa yêu thương, hầu cứu họ khỏi tay thần chết và nuôi sống trong buổi cơ hàn. Tâm hồn chúng tôi đợi trông Chúa, bởi Người luôn che chở phù trì.” (Tv 33:18-20) Tuy nhiên, vì tôn kính và yêu mến, chúng ta vẫn phải không ngừng cầu xin: “Xin đổ tình thương xuống chúng con, lạy Chúa, như chúng con hằng trông cậy nơi Ngài.” (Tv 33:22) Càng trông cậy thì chúng ta càng được thương xót. Chúng ta chẳng mất gì mà lại được thêm nhiều, thế thì còn gì hơn nữa?
Mang thân phận phàm nhân, chúng ta chỉ là tro bụi, là tội nhân, hoàn toàn bất xứng mà lại được gọi Thiên Chúa là Cha, được làm con cái của Ngài. Thật vậy, Thánh Phaolô dẫn chứng: “Quả vậy, phàm ai được Thần Khí Thiên Chúa hướng dẫn, đều là con cái Thiên Chúa.” (Rm 8:14) Chúng ta đã và đang có Chúa Thánh Thần, nghĩa là chúng ta thực sự là con cái Thiên Chúa. Đó là sự thật chứ không mạo nhận hoặc ảo tưởng.

Như để giải thích, Thánh Phaolô cho biết: “Phần anh em, anh em đã không lãnh nhận Thần Khí khiến anh em trở thành nô lệ và phải sợ sệt như xưa, nhưng là Thần Khí làm cho anh em nên nghĩa tử, nhờ đó chúng ta được kêu lên: ‘Áp-ba! Cha ơi!’ Chính Thần Khí chứng thực cho thần trí chúng ta rằng chúng ta là con cái Thiên Chúa. Vậy đã là con thì cũng là thừa kế, mà được Thiên Chúa cho thừa kế, tức là đồng thừa kế với Đức Kitô; vì một khi cùng chịu đau khổ với Người, chúng ta sẽ cùng được hưởng vinh quang với Người.” (Rm 8:15-17)

Bất cứ điều gì, dù nhỏ hay to, bình thường hay quan trọng, cũng đều có hệ lụy riêng. Cuộc sống luôn có những điều tất yếu, được cái gì thì cũng có trách nhiệm kèm theo, đó là điều đương nhiên. Thật vậy, có thành công là nhờ khổ luyện – thậm chí là thất bại, bất cứ dạng hạnh phúc nào cũng có ít nhiều đau khổ.

Theo trình thuật của Thánh sử Mát-thêu, có một cuộc hẹn gặp xảy ra sau khi Chúa Giêsu phục sinh. Hôm đó, mười một môn đệ đi tới miền Galilê, đến ngọn núi Đức Giêsu đã truyền cho các ông. Đến nơi, khi thấy Ngài, các ông bái lạy, nhưng có mấy ông lại hoài nghi. Quả thật, lòng tin của con người rất khó lay chuyển. Tuy nhiên, nói đi cũng cần nói lại, con người là phàm tục, chưa thấy ai chết đi mà sống lại bao giờ, thế nên còn bán tín bán nghi thế thôi. Nếu là chúng ta, chắc chúng ta cũng chưa tin ngay, nghĩa là vẫn “cân, đo, đong, đếm” xem sao.

Chúa Giêsu biết chuyện đó, nhưng Ngài quan tâm vấn đề quan trọng hơn, vì giờ G đã điểm, Ngài biết sắp đến giờ Ngài phải về cùng Cha rồi. Thật vậy, khi đó Ngài đến gần họ và nói: “Thầy đã được trao toàn quyền trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em. Và đây, Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế.” (Mt 28:18-20) Ngài trao trọng trách đầu tiên cho các môn đệ là loan báo Tin Mừng, đồng thời cũng là trách nhiệm của bất kỳ ai mang danh là Kitô hữu.

Mừng kính và tôn vinh Một Chúa Ba Ngôi cũng là dịp chúng ta nhớ tới mối liên kết giữa thân và cành nho, phải nối liền với nhau, (Ga 15:1-17) và cũng nhắc chúng ta nhớ tới sự hiệp thông trong Nhiệm Thể Đức Kitô: Mọi người phải Nên Một. (Ga 17:1-26) Đó là ý muốn của Chúa Giêsu, là mối liên kết của mọi người trong Giáo Hội.

Lạy Thiên Chúa Ba Ngôi, xin giúp chúng con liên kết với nhau bằng sợi tình thương xót, nhất là trong tình trạng dịch bệnh hiện nay. Chúng con tha thiết cầu xin Ngài thương cứu chúng con. Amen.

TRẦM THIÊN THU 2021

KINH THÁNH
ĐỀ CẬP CHÚA BA NGÔI

Kinh Thánh không nói rõ về Một Chúa Ba Ngôi, nhưng có cách nói giúp chúng ta nhận ra. Đây là một số câu Kinh Thánh đề cập Một Chúa Ba Ngôi – Đấng Tam Vị Nhất Thể.

1. Khi Đức Giêsu chịu phép rửa xong, vừa ở dưới nước lên, thì các tầng trời mở ra. Người thấy Thần Khí Thiên Chúa đáp xuống như chim bồ câu và ngự trên Người. Và có tiếng từ trời phán: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người.” (Mt 3:16-17 ≈ Mc 1:10-11; Lc 3:21-22)

2. Nếu tôi [Đức Giêsu] dựa vào Thần Khí của Thiên Chúa mà trừ quỷ, thì quả là triều đại Thiên Chúa đã đến giữa các ông. (Mt 12:28)

3. Anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần. (Mt 28:19)

4. Đấng Bảo Trợ là Thánh Thần Chúa Cha sẽ sai đến nhân danh Thầy, Đấng đó sẽ dạy anh em mọi điều và sẽ làm cho anh em nhớ lại mọi điều Thầy đã nói với anh em. (Ga 14:26)

5. Khi Đấng Bảo Trợ đến, Đấng mà Thầy sẽ sai đến với anh em từ nơi Chúa Cha, Người là Thần Khí sự thật phát xuất từ Chúa Cha, Người sẽ làm chứng về Thầy. (Ga 15:26)

6. Một hôm, đang khi dùng bữa với các Tông Đồ, Đức Giêsu truyền cho các ông không được rời khỏi Giêrusalem, nhưng phải ở lại mà chờ đợi điều Chúa Cha đã hứa, điều mà anh em đã nghe Thầy nói tới, đó là: ông Gioan thì làm phép rửa bằng nước, còn anh em thì trong ít ngày nữa sẽ chịu phép rửa trong Thánh Thần. (Cv 1:4-5)

7. Thiên Chúa Cha đã ra tay uy quyền nâng Người [Đức Giêsu] lên, trao cho Người Thánh Thần đã hứa, để Người đổ xuống: đó là điều anh em đang thấy đang nghe. (Cv 2:33)

8. Quý vị biết rõ: Đức Giêsu xuất thân từ Nadarét, Thiên Chúa đã dùng Thánh Thần và quyền năng mà xức dầu tấn phong Người. Đi tới đâu là Người thi ân giáng phúc tới đó, và chữa lành mọi kẻ bị ma quỷ kiềm chế, bởi vì Thiên Chúa ở với Người. (Cv 10:38)

9. Xét như Đấng đã từ cõi chết sống lại nhờ Thánh Thần, Người đã được đặt làm Con Thiên Chúa với tất cả quyền năng. (Rm 1:4)

10. Anh em không bị tính xác thịt chi phối, mà được Thần Khí chi phối, bởi vì Thần Khí của Thiên Chúa ngự trong anh em. Ai không có Thần Khí của Đức Kitô, thì không thuộc về Đức Kitô. (Rm 8:9)

11. Anh em đã được tẩy rửa, được thánh hoá, được nên công chính nhờ danh Chúa Giêsu Kitô và nhờ Thần Khí của Thiên Chúa chúng ta. (1 Cr 6:11)

12. Cầu chúc toàn thể anh em được đầy tràn ân sủng của Chúa Giêsu Kitô, đầy tình thương của Thiên Chúa, và ơn hiệp thông của Thánh Thần. Amen. (2 Cr 13:13)

13. Để chứng thực anh em là con cái, Thiên Chúa đã sai Thần Khí của Con mình đến ngự trong lòng anh em mà kêu lên: “Áp-ba, Cha ơi!” (Gl 4:6)

14. Tôi cầu xin Chúa Cha vinh hiển là Thiên Chúa của Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, ban cho anh em thần khí khôn ngoan để mặc khải cho anh em nhận biết Người. (Ep 1:17)

15. Nhờ Người [Đức Giêsu], cả đôi bên, chúng ta được liên kết trong một Thần Khí duy nhất mà đến cùng Chúa Cha. Trong Người, cả anh em nữa, cũng được xây dựng cùng với những người khác thành ngôi nhà Thiên Chúa ngự, nhờ Thần Khí. (Ep 2:18 và 22)

16. Thiên Chúa đã tuôn đổ đầy tràn ơn Thánh Thần xuống trên chúng ta, nhờ Đức Giêsu Kitô, Đấng cứu độ chúng ta. (Tt 3:6)

17. Nhờ Thánh Thần hằng hữu thúc đẩy, Đức Kitô đã tự hiến tế như lễ vật vẹn toàn dâng lên Thiên Chúa. Máu của Người thanh tẩy lương tâm chúng ta khỏi những việc đưa tới sự chết, để chúng ta xứng đáng phụng thờ Thiên Chúa hằng sống. (Dt 9:14)

18. Những người được Thiên Chúa Cha biết trước và kén chọn, những người được Thần Khí thánh hóa để vâng phục Đức Giêsu Kitô và được máu Người tưới rảy. Chúc anh em được đầy tràn ân sủng và bình an. (1 Pr 1:2)

Chân phước Julian Norwich cho biết: “Thiên Chúa Ba Ngôi là Đấng tạo thành chúng ta, là Đấng giữ gìn chúng ta, là Đấng yêu thương chúng ta mãi mãi. Thiên Chúa Ba Ngôi là niềm vui bất tận của chúng ta.”

TRẦM THIÊN THU

Tháng 05-2021

ĐỨC MẸ CHỈ CÁCH KẾT HIỆP VỚI CHÚA BA NGÔI

Ad Jesum Per Mariam – Đến với Chúa Giêsu qua Mẹ Maria. Cụm từ này nắm giữ một trong các giáo lý trung tâm của Công giáo: Con đường chắc chắn nhất để nhận biết và yêu mến Chúa Giêsu là qua Mẹ Ngài – Đức Maria. Là người đã cộng tác trong cuộc Nhập Thể của Ngôi Lời, giúp khởi đầu sứ vụ của Ngài, và cùng chịu đau khổ với Ngài trong Cuộc Thương Khó, Đức Maria là người độc nhất vô nhị có thể dẫn chúng ta đến gần Chúa Giêsu hơn.

Thật chí lý khi Đức Maria là đường dẫn đến sự hiệp thông hoàn hảo của tình yêu là Chúa Ba Ngôi. Như Peter Kreeft đã lưu ý trong cuốn “Forty Reasons I Am a Catholic” (Bốn Mươi Lý Do Tôi Là Người Công Giáo). Các bà mẹ là những người hội đồng. Họ nối kết mọi người với nhau, bởi vì họ đã biết về sự gần gũi với người khác (những đứa con trong bụng của họ) một cách thân mật hơn đàn ông. Đức Mẹ bao gồm tất cả các mối quan hệ khả dĩ với Thiên Chúa, với cả Ba Ngôi Thiên Chúa, một cách hoàn hảo: Ái Nữ đối với Chúa Cha, Hiền Mẫu đối với Chúa Con, và Hiền Thê đối với Chúa Thánh Thần. (Forty Reasons, 112)

Mối quan hệ hoàn hảo của Đức Mẹ với Ba Ngôi Thiên Chúa được mặc khải trong lời tường thuật của Thánh Luca về cuộc Truyền Tin và Thăm Viếng. (x. Lc 1)

1. TUÂN PHỤC CHÚA CHA
Trong cuộc Truyền Tin, kế hoạch về cuộc Nhập Thể của Thiên Chúa được bày tỏ cho Đức Maria, người đã hoàn toàn đồng ý: “Vâng, tôi đây là nữ tỳ của Chúa, xin Chúa cứ làm cho tôi như lời sứ thần nói.” (Lc 1:38) Từ ngữ Hy Lạp cho nữ tỳ là doulē, chữ này cũng có thể ám chỉ người nô lệ. Do đó, nó chuyển tải sự phục tùng hoàn toàn của Đức Maria đối với ý muốn của Thiên Chúa Cha, phản ánh sự từ bỏ mình của Đức Kitô nơi Vườn Dầu: “Lạy Cha, nếu Cha muốn, xin cất chén này xa con. Tuy vậy, xin đừng làm theo ý con, mà làm theo ý Cha.” (Lc 22:42)
Là Đấng Tạo Hóa, ý muốn của Thiên Chúa là sự quan phòng, là kế hoạch của Ngài cho mọi sự và mọi thời đại. Đối với chúng ta, các thụ tạo, tuân phục ý Chúa là đồng ý trở thành như chúng ta được tạo nên. Cuối cùng, tất cả chúng ta đều được tạo dựng để ở với Thiên Chúa. Trường hợp của Mẹ Maria, Mẹ đã hoàn toàn hiến thân đến mức trở thành Hiền Thê của Chúa Thánh Thần, sinh Con Thiên Chúa. Tất cả đã được thực hiện bằng cách tuân theo ý muốn của Chúa Cha. Nếu muốn noi gương Mẹ Maria để hiệp thông với Chúa Ba Ngôi, tất cả chúng ta phải phó thác trọn đời mình cho Thánh Ý Chúa Cha.

2. KẾT HIỆP VỚI CHÚA THÁNH THẦN
Kết quả của sự tuân phục nơi Đức Mẹ với Chúa Cha là sự kết hợp của Đức Mẹ với Chúa Thánh Thần. Đức Mẹ đã nhận được Chúa Thánh Thần sâu xa đến nỗi Thiên Chúa đã mặc lấy xác thịt trong cung lòng Đức Mẹ. Tôi đang dựa vào cái nhìn sâu sắc của ĐGH Benedict XVI (khi còn là HY Joseph Ratzinger) trong cuốn “Mary: The Church at the Source.” Sứ thần đã nói với Đức Maria: “Đối với Thiên Chúa, không có gì là không thể làm được.” (Lc 1:37) Do đó, điều đã từng là không thể tưởng tượng được – bất kỳ sự kết hợp thực sự nào giữa Thiên Chúa là linh hồn thuần khiết và loài người – đã thực sự xảy ra.
Các tiến sĩ của Giáo Hội, từ Thánh Augustinô đến Thánh Tôma Aquinô, đã dạy rằng Chúa Thánh Thần kết hiệp đặc biệt với tình yêu Thiên Chúa, giống như Ngôi Lời đồng nhất với sự tự nhận biết của Ngài. Điều này có ý nghĩa vì tình yêu là hiệp nhất, như Thánh Tôma Aquinô đã dạy. Tình yêu đó khao khát được ở bên người yêu dấu. Trong Chúa Ba Ngôi, Chúa Thánh Thần là Tình Yêu tồn tại giữa Chúa Cha và Chúa Con. Trong Summa Theologica – Tổng Luận Thần Học, Thánh Tôma Aquinô viết: “Tên gọi Tình Yêu trong Thiên Chúa có thể được hiểu về bản thể và cá thân. Nếu xét về mặt cá nhân, đó là danh xưng của Chúa Thánh Thần; giống như Ngôi Lời là danh xưng của Chúa Con.” Để kết hợp với Chúa Thánh Thần, chúng ta phải noi gương Đức Maria và trở thành sự tiếp thu thuần túy.

3. THI HÀNH SỨ VỤ VỚI CON YÊU
Sự tuân phục. Sự kết hiệp. Sau đó là sứ vụ. Sự kết hiệp của Đức Mẹ với Chúa Thánh Thần dẫn đến sự hợp tác của Mẹ Maria với Chúa Giêsu trong sứ vụ cứu chuộc của Ngài. Điều này bắt đầu lúc Đức Mẹ thụ thai, như lời tường thuật của Luca về lời của sứ thần: “Thánh Thần sẽ ngự xuống trên bà, và quyền năng Đấng Tối Cao sẽ rợp bóng trên bà, vì thế, Đấng Thánh sắp sinh ra sẽ được gọi là Con Thiên Chúa.” (Lc 1:35)
Khi sinh ra Chúa Giêsu, Mẹ Maria đang tham gia sứ mệnh của Ngài một cách thần bí, đem Ngài đến thế gian. Điều này tiếp tục trong cuộc thăm viếng, khi Đức Mẹ đem Chúa Giêsu đến thánh hóa Gioan Tẩy Giả trong lòng bà mẹ Êlidabét. Mối quan hệ với Chúa Giêsu với tư cách là người mẹ hợp tác trong suốt sứ vụ của Ngài, từ Cana đến Canvê. Nếu muốn theo Mẹ Maria đến với Chúa Giêsu, chúng ta phải thực hiện cùng một cách tiếp cận là chia sẻ sứ vụ của Ngài, dù cho điều đó có đưa chúng ta đến Thập Giá hay không.

4. KẾT LUẬN
Làm thế nào chúng ta có thể tham gia sâu xa hơn vào sự sống của Chúa Ba Ngôi? Mẹ Maria chỉ cho chúng ta một con đường: bằng cách tuân phục Chúa Cha, hiệp nhất với Chúa Thánh Thần, và rao truyền Lời Chúa với Đức Kitô. Mỗi việc đều liên quan một mối quan hệ riêng. Như Kreeft lưu ý, đối với Mẹ Maria là Ái Nữ của Chúa Cha, Hiền Thê của Chúa Thánh Thần, và Hiền Mẫu của Chúa Kitô.
Sự tuân phục. Sự kết hiệp. Sứ vụ. Mỗi cái này vừa xây dựng dựa trên cái kia vừa gói trọn cái kia. Chỉ thông qua sự tuân phục hoàn toàn thì chúng ta mới có thể trở nên hoàn toàn tiếp nhận Thiên Chúa. Và chỉ qua việc tự làm trống rỗng mình như vậy thì chúng ta mới học được cách hiến thân trọn vẹn cho người khác khi chúng ta tiếp tục sứ vụ của Đức Kitô.
Chúng ta diễm phúc khi có Mẹ Maria không chỉ là mẫu gương cho chúng ta, mà chúng ta còn học hỏi từ Đức Mẹ bằng cách đọc và tìm hiểu nhiều hơn về cuộc đời Đức Mẹ. Với Đức Mẹ, cũng như với Chúa Ba Ngôi, chúng ta gặp con người sống động. Còn ai tốt hơn để đưa chúng ta đến với Chúa Ba Ngôi hơn ngoài Đức Mẹ?

STEPHEN BEALE
TRẦM THIÊN THU (chuyển ngữ từ CatholicExchange.com)
Thượng tuần tháng 05-2021

VINH DANH CHÚA BA NGÔI
(Chúa nhật Chúa Ba Ngôi, Năm B-2018)

THIÊN CHÚA CHÍ LINH TAM VỊ NHẤT THỂ
CHÚNG NHÂN HÈN MỌN MỘT ĐỜI OAN KHIÊN

Hằng ngày, nhiều lần chúng ta tuyên xưng và tôn vinh Chúa Ba Ngôi – Đấng Tam Vị Nhất Thể (Holy Trinity). Có nhiều cách, nhưng cách đầu tiên và đơn giản nhất là làm dấu Thánh Giá: Nhân danh Cha, và Con, và Thánh Thần – khởi đầu và kết thúc mọi sự trong sinh hoạt hằng ngày của tín nhân. Một trong các cách khác là cầu nguyện bằng Kinh Sáng Danh.

Khi nhìn vào Tam Giác Đều, chúng ta thấy có mọi thứ bằng nhau: Ba cạnh bằng nhau, ba góc bằng nhau, ba đường trung tuyến bằng nhau. Thiên Chúa Ba Ngôi cũng vậy, không Ngôi nào hơn, không Ngôi nào kém. Một mà Ba, và Ba mà Một. Một Chúa mà Ba Ngôi – gọi là Tam Vị Nhất Thể, nói theo Việt ngữ bình dân là ba-trong-một. Điều này hoàn toàn vượt ngoài tầm hiểu biết của loài người. Chắc chắn những người KHÔNG có niềm tin tôn giáo KHÔNG thể chấp nhận theo lý luận của trí tuệ loài người. Không tin cái gì đó không phải là cái đó không hiện hữu, nghĩa là cái gì đó vẫn thực sự hiện hữu dù chúng ta có tin hay không.

Có câu chuyện kể rằng chàng Augustinô là người giỏi giang, thông minh xuất chúng, suy nghĩ và lý luận về Chúa Ba Ngôi mà không thể hiểu thấu. Và rồi chàng Augustinô gặp một em bé ngồi múc nước biển đổ vào cái hang, thấy lạ nên mới hỏi: “Cháu làm gì thế?”. Em bé trả lời: “Cháu tát nước biển”. Augustinô nói: “Làm sao cháu tát cạn được biển?”. Đứa bé vô tư nói: “Việc cháu đang làm đây còn dễ hơn việc chú đang suy nghĩ”. Chàng Augustinô đã giật mình và tỉnh ngộ. Đó chính là Thánh tiến sĩ Augustinô, cậu con trai “ngang ngược” của Thánh Monica.

Ngày xưa, Thiên Chúa đã truyền lệnh qua ông Môsê: “Anh em CỨ HỎI những thời xa xưa, thời có trước anh em, từ ngày Thiên Chúa dựng nên con người trên mặt đất; CỨ HỎI từ chân trời này đến chân trời kia: Có bao giờ đã xảy ra chuyện vĩ đại như thế, hay có ai đã nghe điều giống như vậy chăng? Có dân nào đã được nghe tiếng Thiên Chúa phán từ trong đám lửa như anh em đã nghe, mà vẫn còn sống không? Hoặc có thần nào đã ra công đi chọn lấy cho mình một dân tộc từ giữa một dân tộc khác, đã dùng bao thử thách, dấu lạ, điềm thiêng và chinh chiến, đã dang cánh tay mạnh mẽ uy quyền, gây kinh hồn táng đởm, như Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, đã làm cho anh em tại Ai-cập, trước mắt anh em không?” (Ðnl 4:32-34). Những câu hỏi có vẻ dễ dàng mà hóc búa ghê đi!

Những câu hỏi đó cũng chính là những câu trả lời. Và ông Môsê kết luận: “Vậy hôm nay, anh em PHẢI biết và để tâm suy niệm điều này: Trên trời cao cũng như dưới đất thấp, chính Đức Chúa là Thiên Chúa, chứ KHÔNG CÓ thần nào khác nữa. Anh em PHẢI GIỮ các THÁNH CHỈ và MỆNH LỆNH của Ngài, mà hôm nay tôi truyền cho anh em; như vậy anh em và con cháu anh em sau này sẽ được hạnh phúc, và anh em sẽ được sống lâu trên đất mà Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, vĩnh viễn ban cho anh em” (Ðnl 4:39-40). Những lời giản dị và rõ ràng, thật dễ hiểu. Trong mệnh lệnh có kèm theo lời hứa. Ôi, Chúa Ba Ngôi vô cùng đại lượng và nhân từ!

Vâng, Thiên Chúa Ba Ngôi là Đấng trung tín, luôn giữ đúng lời hứa. Thánh Vịnh gia xác định: “Vì lời Chúa phán quả là ngay thẳng, mọi việc Chúa làm đều đáng cậy tin” (Tv 33:4). Mỗi chúng ta cũng đã và đang cảm nghiệm được lời hứa đó trong cuộc sống đời thường này.

Thiên Chúa Ba Ngôi là Đấng chí minh và chí thiện nên Ngài “yêu thích điều công minh chính trực, tình thương Ngài chan hoà mặt đất” (Tv 33:5). Thiên Chúa Ba Ngôi là Đấng toàn năng: “Một lời Chúa phán làm ra chín tầng trời, một hơi Chúa thở tạo thành muôn tinh tú. Vì Người đã phán, và muôn loài xuất hiện, Ngài ra lệnh truyền, tất cả được dựng nên” (Tv 33:6 & 9). Thiên Chúa Ba Ngôi là Đấng giàu lòng thương xót: “Chúa để mắt trông nom người kính sợ Chúa, kẻ trông cậy vào lòng Chúa yêu thương, hầu cứu họ khỏi tay thần chết và nuôi sống trong buổi cơ hàn” (Tv 33:18-19).

Vì thế, chúng ta luôn rất cần Ngài và phải tín thác vào Ngài bằng cách thân thưa: “Tâm hồn chúng con đợi trông Chúa, bởi Ngài luôn che chở phù trì” (Tv 33:20), và không ngừng van xin cầu khẩn: “Xin đổ tình thương xuống chúng con, lạy Chúa, như chúng con hằng trông cậy nơi Ngài” (Tv 33:22). Có nghĩa là chúng ta tín thác như thế nào thì được như vậy: tin nhiều thì được nhiều, tin ít thì được ít. Hoàn toàn công bằng. Mỗi khi chữa lành, chính Chúa Giêsu luôn xác định rằng “chính đức tin đã cứu người được chữa lành”.

Một lần nọ, khi Tông đồ Phi-líp-phê thắc mắc về Chúa Cha (Ngôi Nhất), Chúa Giêsu (Ngôi Hai) đã minh nhiên xác định: “Ai thấy Thầy là thấy Chúa Cha” (Ga 14:9). Tình yêu của Chúa Cha và Chúa Con nhiệm xuất Chúa Thánh Thần (Ngôi Ba). Thấy và biết Ngôi Hai là thấy và biết Ngôi Cha, cũng là thấy và biết Ngôi Ba vậy. Theo “cách chia” của chúng ta: Chúa Cha là Đấng sáng tạo, Chúa Con là Đấng cứu độ, và Chúa Thánh Thần là Đấng thánh hóa. Đó là cách nói để cho loài người dễ hiểu theo trí tuệ phàm tục mà thôi. Ba là Một thì không có chuyện tách rời như vậy.

Chúa Thánh Thần là Gió (Khí), Lửa và Nước. Ngài luôn hoạt động tích cực trong mỗi chúng ta, trong từng biến cố cuộc đời. Xét theo nghĩa đen, cuộc sống con người KHÔNG THỂ THIẾU ba thứ đó.

Thánh Phaolô cho biết: “Ai được Thần Khí Thiên Chúa hướng dẫn, đều là con cái Thiên Chúa” (Rm 8:14). Quả thật là nguy hiểm nếu thiếu Chúa Thánh Thần: “Phần anh em, anh em đã không lãnh nhận Thần Khí khiến anh em trở thành nô lệ và phải sợ sệt như xưa, nhưng là Thần Khí làm cho anh em nên nghĩa tử, nhờ đó chúng ta được kêu lên: “Áp-ba! Cha ơi!” (Rm 8:15). Phúc thay cho chúng ta, bởi vì chúng ta đã được Thiên Chúa ban Chúa Thánh Thần (Thần Khí, Thánh Linh), vì thế “chính Thần Khí chứng thực cho thần trí chúng ta rằng chúng ta là con cái Thiên Chúa” (Rm 8:16). Những tội-nhân-chúng-ta lại được tha thứ và được phục hồi nguyên trạng với quyền làm con cái của Thiên Chúa. Thánh Phaolô giải thích: “Vậy đã là con thì cũng là thừa kế, mà được Thiên Chúa cho thừa kế, tức là đồng thừa kế với Đức Kitô; vì một khi cùng chịu đau khổ với Ngài, chúng ta sẽ cùng được hưởng vinh quang với Ngài” (Rm 8:17). Được “đồng thừa kế với Đức Kitô” thì quả là điều vô cùng kỳ diệu, chúng ta không thể nào hiểu thấu “tình trạng” đó.

Kỳ diệu cứ tăng theo cấp số nhân, bởi vì những tội-nhân-đáng-chết như chúng ta – tức là tử tội, mà lại được Thiên Chúa thương xót, tha thứ và cho thừa kế với Đức Kitô, được làm tiểu đệ của Đại Huynh Giêsu. Ôi, làm sao chúng ta có thể tưởng tượng được? Đúng là Đại Hồng Phúc đối với chúng ta. Hồng ân cứ nối tiếp ân sủng... Cứ thế và cứ thế!

Tuy được lãnh nhận vô vàn ân phúc như vậy, nhưng con người luôn yếu đuối và hoài nghi, dù đã mục sở thị các sự lạ, tận mắt chứng kiến những điều kỳ diệu. Đúng là phàm nhân chúng ta ngang ngược thật đấy chứ!

Thánh sử Mátthêu kể: “Mười một môn đệ đi tới miền Galilê, đến ngọn núi Đức Giêsu đã truyền cho các ông đến. Khi thấy Ngài, các ông bái lạy, nhưng có mấy ông lại hoài nghi” (Mt 28:16-17). Ui da, ngay cả các môn đệ thân cận, tận mắt chứng kiến Chúa Giêsu làm nhiều phép lạ, thế mà vẫn có “ngờ-i-nghi”. Chúa Giêsu chắc buồn lắm. Nhưng Ngài hiểu chúng ta hơn chính chúng ta hiểu mình. Ngài đến gần, xác định với họ: “Thầy đã được trao TOÀN QUYỀN trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em” (Mt 28:18-20a).

Tất nhiên đó là sứ vụ không của riêng ai, nghĩa là ai cũng phải hành động theo cương vị và hoàn cảnh sống của mình. Sứ vụ này cũng đã được Giáo hội đề cập trong Giáo huấn Xã hội Công giáo (chương II). Thi hành sứ vụ thì tất nhiên không thể không… mệt. Nhưng thiết nghĩ chúng ta cũng nên tự cảnh giác cao độ, làm gì thì cũng phải thực sự NHÂN DANH CHÚA BA NGÔI chứ ĐỪNG nhân danh bất kỳ thứ gì khác, nguy hiểm nhất là làm để “vinh danh chính mình” – đó là ẢO TƯỞNG và TỰ KIÊU. Người Pháp có cách ví von thú vị thế này: “Đừng vì kính mến Chúa mà chống đối người khác”. Rất có thể chúng ta thường mắc lỗi này!

Chắc chắn rằng thực hiện sứ vụ nào cũng mệt – dù đó là việc to hay nhỏ, thế nhưng chúng ta không đơn độc hành động, bởi vì Thiên Chúa luôn đồng hành và nâng đỡ “đến từng chi tiết”. Thật vậy, trước khi về trời dọn chỗ cho chúng ta, chính Chúa Giêsu đã dành cho chúng ta lời hứa đặc biệt: “Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28:20). Đừng nghi ngờ, mà hãy vững tin!

Lạy Thiên Chúa Ba Ngôi toàn năng và hằng hữu, nếu không có Ngài thì chắc chắn chúng con chẳng làm được tích sự chi cả. Vì thế, chúng con tha thiết cầu xin Ngài luôn ban Thần Khí soi sáng và hướng dẫn mọi sự từ lúc khởi sự cho tới lúc hoàn thành, xin dạy chúng con những điều phải làm, xin luôn đồng hành và gia tăng lòng can đảm để chúng con sẵn sàng hành động chỉ vì Ngài mà thôi. Chúng con cầu xin nhân danh Thánh Tử Giêsu, Đấng cứu độ nhân loại. Amen.

TRẦM THIÊN THU

Nhân danh Chúa Ba Ngôi
(Chúa nhật Chúa Ba Ngôi, Năm B)

Tam giác cân có mọi thứ bằng nhau: Ba cạnh bằng nhau, ba góc bằng nhau, ba đường trung tuyến bằng nhau. Thiên Chúa Ba Ngôi cũng vậy, không Ngôi nào hơn, không Ngôi nào kém. Một mà Ba, và Ba mà Một. Một Chúa mà Ba Ngôi, gọi là Tam Vị Nhất Thể, nói theo Việt ngữ bình dân là ba-trong-một. Điều này hoàn toàn vượt ngoài tầm hiểu biết của loài người. Những người không có niềm tin tôn giáo thì chắc hẳn không thể chấp nhận theo lý luận của con người.

Chuyện kể rằng Thánh Augustinô là người giỏi giang, thông minh xuất chúng, suy nghĩ và lý luận về Chúa Ba Ngôi mà không thể hiểu thấu. Thánh Augustinô gặp một em bé ngồi múc nước biển đổ vào cái hang, thấy lạ nên ngài hỏi: “Cháu làm gì thế?”. Em bé trả lời: “Cháu tát nước biển”. Thánh Augustinô nói: “Làm sao cháu tát cạn được biển?”. Đứa bé vô tư nói: “Việc cháu làm đây còn dễ hơn việc ông đang suy nghĩ”. Thánh Augustinô giật mình và tỉnh ngộ!

Thiên Chúa nói qua ông Mô-sê: “Anh em cứ hỏi những thời xa xưa, thời có trước anh em, từ ngày Thiên Chúa dựng nên con người trên mặt đất; cứ hỏi từ chân trời này đến chân trời kia: Có bao giờ đã xảy ra chuyện vĩ đại như thế, hay có ai đã nghe điều giống như vậy chăng? Có dân nào đã được nghe tiếng Thiên Chúa phán từ trong đám lửa như anh em đã nghe, mà vẫn còn sống không? Hoặc có thần nào đã ra công đi chọn lấy cho mình một dân tộc từ giữa một dân tộc khác, đã dùng bao thử thách, dấu lạ, điềm thiêng và chinh chiến, đã dang cánh tay mạnh mẽ uy quyền, gây kinh hồn táng đởm, như Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, đã làm cho anh em tại Ai-cập, trước mắt anh em không?” (Ðnl 4:32-34).

Những câu hỏi đó cũng chính là những câu trả lời. Ông Mô-sê kết luận: “Vậy hôm nay, anh em phải biết và để tâm suy niệm điều này: Trên trời cao cũng như dưới đất thấp, chính Đức Chúa là Thiên Chúa, chứ không có thần nào khác nữa. Anh em phải giữ các thánh chỉ và mệnh lệnh của Ngài, mà hôm nay tôi truyền cho anh em; như vậy anh em và con cháu anh em sau này sẽ được hạnh phúc, và anh em sẽ được sống lâu trên đất mà Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, vĩnh viễn ban cho anh em” (Ðnl 4:39-40). Những lời giản dị và rõ ràng, thật dễ hiểu.

Thiên Chúa là Đấng trung tín, luôn giữ đúng lời hứa. Tác giả Thánh vịnh xác định: “Vì lời Chúa phán quả là ngay thẳng, mọi việc Chúa làm đều đáng cậy tin” (Tv 33:4). Thiên Chúa là Đấng chí minh và chí thiện nên “Chúa yêu thích điều công minh chính trực, tình thương Chúa chan hoà mặt đất” (Tv 33:5). Thiên Chúa là Đấng toàn năng: “Một lời Chúa phán làm ra chín tầng trời, một hơi Chúa thở tạo thành muôn tinh tú. Vì Người đã phán, và muôn loài xuất hiện, Ngài ra lệnh truyền, tất cả được dựng nên” (Tv 33:6 & 9). Thiên Chúa là Đấng giàu lòng thương xót: “Chúa để mắt trông nom người kính sợ Chúa, kẻ trông cậy vào lòng Chúa yêu thương, hầu cứu họ khỏi tay thần chết và nuôi sống trong buổi cơ hàn” (Tv 33:18-19). Vì thế, chúng ta luôn cần Ngài và phải tín thác vào Ngài bằng cách thân thưa: “Tâm hồn chúng con đợi trông Chúa, bởi Ngài luôn che chở phù trì” (Tv 33:20), và luôn cầu khẩn: “Xin đổ tình thương xuống chúng con, lạy Chúa, như chúng con hằng trông cậy nơi Ngài” (Tv 33:22).

Khi Tông đồ Phi-líp-phê thắc mắc về Chúa Cha (Ngôi Nhất), Chúa Giêsu (Ngôi Hai) nói: “Ai thấy Thầy là thấy Chúa Cha” (Ga 14:9). Tình yêu của Cha và Con nhiệm xuất Chúa Thánh Thần (Ngôi Ba). Thấy và biết Ngôi Hai là thấy và biết Ngôi Cha, cũng là thấy và biết Ngôi Ba vậy. Theo “cách chia” của chúng ta: Chúa Cha là Đấng sáng tạo, Chúa Con là Đấng cứu độ, và Chúa Thánh Thần Đấng thánh hóa. Đó là cách nói để cho loài người dễ hiểu theo trí tuệ phàm tục mà thôi. Ba là Một thì không có chuyện tách rời như vậy.

Chúa Thánh Thần là Gió (Khí), Lửa và Nước. Ngài luôn hoạt động tích cực trong mỗi chúng ta, trong từng biến cố cuộc đời. Thánh Phaolô nói: “Ai được Thần Khí Thiên Chúa hướng dẫn, đều là con cái Thiên Chúa” (Rm 8:14). Thật nguy hiểm nếu thiếu Chúa Thánh Thần: “Phần anh em, anh em đã không lãnh nhận Thần Khí khiến anh em trở thành nô lệ và phải sợ sệt như xưa, nhưng là Thần Khí làm cho anh em nên nghĩa tử, nhờ đó chúng ta được kêu lên: “Áp-ba! Cha ơi!” (Rm 8:15). Phúc thay cho chúng ta vì chúng ta đã được Thiên Chúa ban Chúa Thánh Thần (Thần Khí, Thánh Linh), vì thế “chính Thần Khí chứng thực cho thần trí chúng ta rằng chúng ta là con cái Thiên Chúa” (Rm 8:16). Những tội-nhân-chúng-ta lại được tha thứ và được phục hồi nguyên trạng quyền làm con cái Thiên Chúa. Thánh Phaolô giải thích: “Vậy đã là con thì cũng là thừa kế, mà được Thiên Chúa cho thừa kế, tức là đồng thừa kế với Đức Kitô; vì một khi cùng chịu đau khổ với Ngài, chúng ta sẽ cùng được hưởng vinh quang với Ngài” (Rm 8:17). Quá kỳ diệu! Chúng ta không thể nào hiểu thấu.

Những tội-nhân-đáng-chết như chúng ta, tức là tử tội, mà lại được Lòng Thương Xót của Chúa cho thừa kế với Đức Kitô, được làm tiểu đệ của Đại Huynh Giêsu. Làm sao chúng ta có thể tưởng tượng được? Đúng là Đại Hồng Phúc đối với chúng ta.

Tuy nhiên, con người luôn yếu đuối và hoài nghi, dù đã tận mắt chứng kiến. Thánh sử Mátthêu kể: “Mười một môn đệ đi tới miền Galilê, đến ngọn núi Đức Giêsu đã truyền cho các ông đến. Khi thấy Ngài, các ông bái lạy, nhưng có mấy ông lại hoài nghi” (Mt 28:16-17). Ngay cả những môn đệ thân cận, tận mắt chứng kiến Chúa Giêsu làm nhiều phép lạ, thế mà vẫn có “mấy ông hoài nghi”. Chúa Giêsu chắc buồn lắm. Nhưng Ngài hiểu chúng ta hơn chính chúng ta hiểu mình. Ngài đến gần, nói với các ông: “Thầy đã được trao toàn quyền trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em” (Mt 28:18-20a).

Đó là sứ vụ không của riêng ai, phải hoàn hành động theo cương vị mình. Sứ vụ này cũng đã được Giáo hội đề cập trong Giáo huấn Xã hội Công giáo (chương II). Sứ vụ thì phải… mệt. Đó là điều tất nhiên. Nhưng thiết nghĩ chúng ta cũng nên tự cảnh giác cao độ, làm gì thì cũng phải thực sự nhân danh Chúa Ba Ngôi chứ đừng nhân danh bất kỳ thứ gì khác, nguy hiểm nhất là làm để “sáng danh chính mình”. Người Pháp có câu nói hay: “Đừng vì kính mến Chúa mà chà đạp người khác”.

Thực hiện sứ vụ nào cũng mệt, thế nhưng Thiên Chúa luôn đồng hành và nâng đỡ, vì chính Chúa Giêsu đã có lời hứa đặc biệt: “Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28:20).

Lạy Chúa, không có Ngài thì chúng con chẳng làm được gì, chỉ là đồ vô tích sự. Vì thế, xin luôn soi sáng, hướng dẫn, đồng hành và tăng lực can đảm để chúng con sẵn sàng hành động nhân danh Ngài mà thôi. Chúng con cầu xin nhân danh Thánh Tử Giêsu, Thiên Chúa của chúng con. Amen.

TRẦM THIÊN THU

TÔN VINH BA NGÔI

Con nhẹ đặt tay lên trán
Tôn vinh Ngôi Cha toàn năng
Đã tác tạo nên vạn vật
Đất trời bỗng hóa vô thường

Con nhẹ đặt tay lên ngực
Tôn vinh Ngôi Con yêu thương
Nhập thể, hiến thân chịu chết
Cứu độ con vì xót thương

Con đặt tay lên vai phải
Và đặt lên vai trái này
Tôn vinh Ngôi Ba chí ái
Hằng ngày thánh hóa con đây

Nhân danh Ba Ngôi Một Chúa
Con tạ ơn muôn Hồng ân
Xin cho mọi người hiệp nhất
Luôn sống yêu thương thành tâm

TRẦM THIÊN THU
Lễ Chúa Ba Ngôi – 2012

Tam Vị Nhất Thể
(Lễ Chúa Ba Ngôi, năm B)

Tam Vị Nhất Thể là Một Chúa Ba Ngôi, là Thiên Chúa “ba trong một”. Trinity (Tam Vị Nhất Thể) có từ gốc Latin là “trinitas” – nghĩa là “ba” (triad), tiếng Hy Lạp tương đương là “triados”. Mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi là mầu nhiệm trung tâm của niềm tin Kitô giáo.

Tín điều Chúa Ba Ngôi được xác định trong hai giai đoạn: Tại Công đồng Nicê I (năm 325 sau công nguyên) và tại Công đồng Constantinope I (năm 381 sau công nguyên).

Từ khi sinh ra, trẻ em Công giáo được cha mẹ dạy bài học đầu tiên là làm Dấu Thánh Giá: “Nhân danh Cha, và Con, và Thánh Thần”. Chúng ta được đóng dấu ấn thánh này khi lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy, và ấn tín này ghi đậm suốt cuộc đời chúng ta.

Hằng ngày, chúng ta làm Dấu Thánh Giá rất nhiều lần: khi đi ngủ, khi thức dậy, khi tham dự Thánh lễ, khi cầu nguyện, khi ăn uống, khi ra đường,… Chúng ta dùng Dấu Thánh Giá để ca tụng và kêu xin Thiên Chúa mọi nơi và mọi lúc. Năm 211, trong cuốn The Chaplet (chuỗi hạt, tràng hạt), thần học gia Công giáo Tertullian nói về việc làm Dấu Thánh Giá như nhiệm vụ hằng ngày: “Trước khi di chuyển, đi xa hoặc đi đâu đó, khi mặc quần áo, khi tắm, khi ngồi vào bàn ăn, khi thắp đèn, hoặc khi làm bất kỳ hành động nào trong cuộc sống đời thường, chúng ta vẫn vẽ Dấu Thánh Giá trên trán”.

Làm Dấu Thánh Giá không chỉ xin Ngài thánh hóa chúng ta và những gì chúng ta làm, mà đặc biệt là tôn vinh và tuyên xưng Một Chúa Ba Ngôi. Trong các giờ Phụng Vụ, chúng ta cũng nhiều lần xưng tụng Thiên Chúa Ba Ngôi: “Sáng danh Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con và Đức Chúa Thánh Thần…”.

Chính Thiên Chúa đã xác định: “Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đấng hiện có, đã có và đang đến, là Đấng Toàn Năng” (Kh 1:8). Ngài là Đầu và Cuối, là Khởi Nguyên và Tận Cùng (Kh 1:17; Kh 2:8; Kh 22:13). Ngài tuyên ngôn rạch ròi: “Ngươi KHÔNG ĐƯỢC có thần nào khác đối nghịch với Ta. Ngươi KHÔNG ĐƯỢC tạc tượng, vẽ hình bất cứ vật gì ở trên trời cao, cũng như dưới đất thấp, hoặc ở trong nước phía dưới mặt đất, để mà thờ. Ngươi KHÔNG ĐƯỢC phủ phục trước những thứ đó mà phụng thờ: vì Ta, Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, là một vị thần ghen tương. Đối với những kẻ ghét Ta, Ta phạt con cháu đến ba bốn đời vì tội lỗi của cha ông. Còn với những ai yêu mến Ta và giữ các mệnh lệnh của Ta, thì Ta trọn niềm nhân nghĩa đến ngàn đời” (Xh 20:3-6; x. Xh 34:14; Đnl 4:35; Đnl 4:39; Đnl 5:7; Đnl 32:39; Is 43:10; Is 44:8; Is 45:6; Is 46:9; Hs 13:4). Thiên Chúa Ba Ngôi, Đấng Tam Vị Nhất Thể, là Thiên Chúa duy nhất.

Trên núi Khô-rếp, Thiên Chúa đã mặc khải qua Mô-sê: “Anh em cứ hỏi những thời xa xưa, thời có trước anh em, từ ngày Thiên Chúa dựng nên con người trên mặt đất; cứ hỏi từ chân trời này đến chân trời kia: có bao giờ đã xảy ra chuyện vĩ đại như thế, hay có ai đã nghe điều giống như vậy chăng? Có dân nào đã được nghe tiếng Thiên Chúa phán từ trong đám lửa như anh em đã nghe, mà vẫn còn sống không? Hoặc có thần nào đã ra công đi chọn lấy cho mình một dân tộc từ giữa một dân tộc khác, đã dùng bao thử thách, dấu lạ, điềm thiêng và chinh chiến, đã dang cánh tay mạnh mẽ uy quyền, gây kinh hồn táng đởm, như Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, đã làm cho anh em tại Ai-cập, trước mắt anh em không?” (Ðnl 4:32-34).

Và rồi Mô-sê tiếp tục cho dân chúng biết quyết định của Thiên Chúa: “Anh em phải biết và để tâm suy niệm điều này: trên trời cao cũng như dưới đất thấp, chính Đức Chúa là Thiên Chúa, chứ không có thần nào khác nữa. Anh em phải giữ các thánh chỉ và mệnh lệnh của Người, mà hôm nay tôi truyền cho anh em; như vậy anh em và con cháu anh em sau này sẽ được hạnh phúc, và anh em sẽ được sống lâu trên đất mà Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em, vĩnh viễn ban cho anh em” (Ðnl 4:39-40).

Các mệnh lệnh rất rõ ràng, mãnh liệt, chắc chắn. Phàm điều gì đã là mệnh lệnh thì phải nghiêm túc thực hiện, không thể tùy ý, tùy hứng, dù biết rằng làm theo thì được thưởng. Thiên Chúa vui vẻ, thoải mái, nhưng nghiêm túc, dứt khoát, không nói đùa.

Tác giả Thánh Vịnh nhận xét: “Vì lời Chúa phán quả là ngay thẳng, mọi việc Chúa làm đều đáng cậy tin. Chúa yêu thích điều công minh chính trực, tình thương Chúa chan hoà mặt đất” (Tv 33:4-5). Quả thật, Thiên Chúa là Đấng hằng hữu, hằng sinh và toàn năng, “một lời Chúa phán làm ra chín tầng trời, một hơi Chúa thở tạo thành muôn tinh tú” (Tv 33:6). Thật kỳ diệu, Thiên Chúa chỉ phán một lời là “muôn loài xuất hiện”, và Ngài ban lệnh truyền thì “tất cả được dựng nên” (Tv 33:9). Chắc chắn không có một chúa nào khác toàn năng như vậy, và cũng chẳng một thần linh nào có thể làm được như Thiên Chúa của chúng ta.

Chúng ta chỉ là tro bụi, là tội nhân, hoàn toàn bất xứng, nhưng chúng ta lại được gọi Thiên Chúa là Cha, nghĩa là chúng ta trở nên con cái Ngài. Thánh Phaolô dẫn chứng: “Quả vậy, phàm ai được Thần Khí Thiên Chúa hướng dẫn, đều là con cái Thiên Chúa” (Rm 8:14). Chúng ta đã và đang có Chúa Thánh Thần trong chúng ta, nghĩa là chúng ta thực sự là con cái Thiên Chúa.

Thánh Phaolô cho biết thêm: “Phần anh em, anh em đã không lãnh nhận Thần Khí khiến anh em trở thành nô lệ và phải sợ sệt như xưa, nhưng là Thần Khí làm cho anh em nên nghĩa tử, nhờ đó chúng ta được kêu lên: ‘Áp-ba! Cha ơi!’. Chính Thần Khí chứng thực cho thần trí chúng ta rằng chúng ta là con cái Thiên Chúa. Vậy đã là con thì cũng là thừa kế, mà được Thiên Chúa cho thừa kế, tức là đồng thừa kế với Đức Kitô; vì một khi cùng chịu đau khổ với Người, chúng ta sẽ cùng được hưởng vinh quang với Người” (Rm 8:15-17).

Cái gì cũng có hệ lụy riêng, dù chỉ là điều nhỏ, không quan trọng, huống chi là điều quan trọng. Cuộc sống luôn có những điều tất yếu, được cái này thì cũng có trách nhiệm kèm theo, đó là hệ lụy đương nhiên mà thôi. Thật vậy, có khổ luyện mới khả dĩ thành công, có hạnh phúc nào mà lại không có ít nhiều đau khổ?

Thánh sử Mát-thêu cho biết rằng mười một môn đệ đi tới miền Galilê, đến ngọn núi Đức Giêsu đã truyền cho các ông đến. Cuộc hẹn gặp này xảy ra sau khi Ngài phục sinh. Đến nơi, khi thấy Ngài, các ông bái lạy, nhưng có mấy ông lại hoài nghi. Quả thật, lòng tin của con người khó lay chuyển thật! Tuy nhiên, nói đi cũng cần nói lại, con người là phàm tục, chưa thấy ai chết đi mà sống lại bao giờ, thế nên cũng muốn “cân, đo, đong, đếm” xem sao thế thôi. Nếu là chúng ta, chắc gì chúng ta tin ngay, nghĩa là trong mỗi chúng ta vẫn luôn có “loại máu” như Tô-ma Tông Đồ.

Biết có những môn đệ vẫn bán tín bán nghi, nhưng chỉ là “chuyện nhỏ”, Ngài quan tâm vấn đề quan trọng hơn, vì giờ G đã điểm, Ngài biết sắp đến giờ Ngài phải về cùng Cha rồi. Thật vậy, khi đó Ngài đến gần họ và nói: “Thầy đã được trao toàn quyền trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em. Và đây, Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28:18-20).

Đó là trách nhiệm đầu tiên được trao cho các môn đệ, nhưng đồng thời cũng là trách nhiệm của bất kỳ ai mang danh là Kitô hữu: Loan báo Tin Mừng. Đặc biệt hơn, chúng ta đang sống trong chu kỳ năm Tân Phúc Âm Hóa (năm 2014: Phúc-Âm-hóa đời sống gia đình; năm 2015: Phúc-Âm-hóa đời sống giáo xứ và cộng đoàn; và năm 2016: Phúc-Âm-hóa đời sống xã hội).

Mừng lễ Chúa Ba Ngôi, thiết nghĩ cũng có thể “mở ngoặc” một chút. Thời gian này là lúc chúng ta đang ở vào “cao điểm” của mùa hè, thời tiết khắc nghiệt, trời nắng gay gắt như đổ lửa. Chắc chúng ta còn nhớ người ta vẫn thường cao ngạo nói: “Vắt đất ra nước, thay trời làm mưa”. Vậy sao người ta không làm mưa cho cơn độ nóng giảm xuống? Chỉ là kiêu ngạo, là “chảnh”, là “nổ” – vì sinh ra trong chiến tranh, thường xuyên nghe tiếng đạn, bom, lại sống gần kho bom nên ảnh hưởng “tiếng nổ”. Với khoa học tiến bộ, người ta cũng đã từng làm được mưa nhân tạo, nhưng chỉ ở diện tích nhỏ, không thể làm nhiều. Và tất nhiên cũng chẳng thấm vào đâu. Nắng vẫn nắng, nóng vẫn nóng.

Thế mà thật lạ, chỉ nhờ một cơn mưa nhỏ ở nơi khác, dù nơi chúng ta ở không mưa, nhưng thời tiết vẫn dịu hẳn xuống, và chúng ta khả dĩ cảm thấy dễ chịu ngay lập tức. Đơn giản như gió. Gió trời khác hẳn gió quạt điện, khác một trời một vực. Gió trời làm chúng ta dễ chịu vì có hơi nước tự nhiên, gió quạt điện chỉ là khua “không khí nóng”, không thể làm chúng ta dễ chịu. Người ta còn có những cách “chữa lửa” bằng cách xịt hơi nước, nhưng cũng không thể làm giảm độ nóng, không thể làm chúng ta dễ chịu.
Vậy phải làm sao? Ai có thể làm được để chúng ta cầu cứu? Chắc chắn chỉ có Một Chúa Ba Ngôi làm được mọi thứ, ngay cả những điều mà con người đành thúc thủ, phải chịu “bó tay”. Thật vậy, có lần Chúa Giêsu đã từng nhìn thẳng vào các môn đệ và nói: “Đối với loài người thì không thể được, nhưng đối với Thiên Chúa thì mọi sự đều có thể được” (Mt 19:26).

Mừng kính và tôn vinh Một Chúa Ba Ngôi cũng là dịp chúng ta nhớ tới mối liên kết trong cây nho – thân nho và cành nho phải nối liền với nhau (Ga 15:1-17), và cũng nhắc chúng ta nhớ tới sự hiệp thông trong Nhiệm Thể Đức Kitô: Mọi người phải Nên Một (Ga 17:1-26). Đó là điều Chúa Giêsu ước muốn, và đó là mối liên kết của mọi chi thể, cũng là sự đoàn kết của mọi thành phần.

Lạy Thiên Chúa, xin giúp chúng con biết tuyên xưng Một Chúa Ba Ngôi trong mọi hoàn cảnh, dù vui hay buồn, dù thành công hay thất bại, dù an bình hay đau khổ,... Và xin giúp chúng con liên kết với nhau trong mối tình thương xót của Ngài. Chúng con cầu xin nhân danh Chúa Ba Ngôi, Đấng hằng sinh và hằng hữu. Amen.

TRẦM THIÊN THU

May 25, 2021