Thứ Tư Tuần XXX Mùa Thường Niên Năm chẵn

Ep 6, 1-9; Lc 13, 22-30

HÃY TÌM QUA CỬA HẸP ĐỂ VÀO

Hành trình hướng về Giêrusalem của Chúa Giêsu trong tác phẩm Luca là phần dài nhất và cũng độc đáo nhất. Vì đối với luca, Giêrusalem là trung tâm điểm ơn cứu độ: Đức Giêsu lên Giêrusalem để hoàn thành ơn cứu độ, sau này các Tông Đồ sẽ từ Giêrusalem mang ơn cứu độ đến tận cùng trái đất. Trang Tin Mừng hôm nay được Thánh Luca xếp vào giai đoạn 2 của cuộc hành trình này.

Câu hỏi mà một người nào đó đặt ra cho Chúa Giêsu trong trang Tin Mừng hôm nay phản ánh mối quan tâm rất lớn của người Do Thái đương thời về số lượng những kẻ được cứu.

Khi đặt vấn đề dựa theo số lượng, người ta sẽ có thái độ không thích hợp: nếu mọi người đều được cứu thì thái độ sẽ là ỷ lại; còn nếu có một số nhỏ được cứu thì thái độ sẽ là chán nản thất vọng, không chịu cố gắng. Câu hỏi như muốn giới hạn số lượng những người vào Nước Chúa: "Thưa Thầy, phải chăng ít người được cứu thoát?"

Chúa Giêsu không trả lời thẳng câu hỏi. Người ta hỏi về số lượng. Ngài trả lời về cách thức làm sao cho mình được ở trong số lượng những kẻ được cứu, đó là phải cố gắng. Chúa Giêsu đã dùng hình ảnh “đi qua cửa hẹp” để diễn tả ý tưởng này.

Trong câu trả lời, Chúa Giêsu không nhằm đến số lượng nhưng là hướng tới một bình diện khác, tức là phẩm chất của những kẻ muốn vào Nước Chúa: họ phải qua cửa hẹp và cố gắng vào đúng lúc, khi còn thời giờ thuận tiện, đừng cậy dựa vào những liên hệ hời hợt bên ngoài với Chúa. Ơn cứu rỗi được Thiên Chúa trao ban cho mọi người: những kẻ trong dân Chúa chọn và cả những kẻ ở ngoài, bởi vì Chúa Giêsu đã đến để dẹp bỏ mọi hàng rào ngăn cách, thiên hạ sẽ từ đông, tây, nam, bắc đến dự tiệc trong Nước Chúa.

"Hãy chiến đấu mà qua cửa hẹp... có nhiều người tìm cách vào mà không thể được" (24). Như thế, Chúa Giêsu không khẳng định vấn nạn người đó đặt ra đúng hay sai, nhưng Ngài nhấn mạnh đến sự cố gắng của mỗi cá nhân, đó là phải thay đổi cách sống. Lời đáp của Chúa Giêsu không xác định về số ít người được cứu, nhưng là tính cách nghiêm trọng của cuộc sống hiện tại của mỗi ngươi. Họ sẽ chen nhau để vào cửa hẹp mà không được vào, vì họ không chịu hoán cải. Cửa hẹp dẫn đến niềm vui của bàn tiệc Thiên Quốc và đây cũng là thời gian cuối cùng, cần mau mắn và gấp rút để vào vì cửa sắp đóng.

"Một khi chủ nhà đứng dậy và khóa cửa lại... mới vào gõ cửa... thì ông sẽ bảo: Ta không biết các ngươi" (25). Nếu để đến phút chót của cuộc đời mới vội vã len chân vào, thì kết quả sẽ bị từ chối khi cửa đã đóng. Dù lúc đó, họ có kể lại những kỷ niệm, những cuộc gặp gỡ "lướt qua" của họ với Ngài cũng không ích gì: "Chúng tôi từng ăn, uống.... Ngài từng giảng dạy trên đường phố chúng tôi" (26). Lúc này, Chúa Giêsu nói thẳng vào cuộc sống của người Do Thái, cách mà họ từ chối Lời Thiên Chúa. Dù họ có chứng kiến những việc làm của Chúa Giêsu, có nghe những bài giảng dạy của Ngài trên đường phố, trong hội đường.... nhưng lòng họ chai đá, tai chẳng thích nghe, mắt chẳng thèm nhìn... thì làm sao họ có thể được ơn hoán cải?

Thái độ họ ăn uống với Đức Giêsu hoặc nghe Ngài giảng chỉ là những liên hệ rời rạc, hời hợt... nên lời Đức Giêsu chẳng đâm rễ sâu trong tâm hồn họ, vẫn không lớn lên và không phát triển trong mảnh đất cuộc đời họ được. Lúc này, Chúa Giêsu với cương vị là thẩm phán trong ngày tận thế, Ngài xét xử công minh theo việc họ làm, "Ta không biết các ngươi... cút đi... hỡi quân làm điều bất chính" (27). Đến lúc này, những người được vào Nước Trời không chỉ là con cháu Apraham theo huyết thống mà còn phải tin nhận Đức Giêsu Ki-tô là Thiên Chúa, là Đấng cứu độ trần gian, nghĩa là phải được Vị thẩm phán ấy nhận biết nữa.

Ðặc tính phổ quát của ơn cứu rỗi không được hiểu theo phạm trù số lượng, nghĩa là không phải mọi người tự động đều được cứu rỗi. Sự cộng tác từ phía con người là điều cần thiết. "Hãy vào qua cửa hẹp", hẹp, vì nó đòi con người phải từ bỏ nhiều. Hình ảnh cậu bé Charlie trong phim hoạt hình, đứng trước cửa, ôm trên người rất nhiều thứ; cậu muốn bước ra ngoài chơi với bạn bè, nhưng lại không muốn bỏ những thứ đang chồng chất trên người mình; cậu bé bực tức nói lớn: "Làm sao tôi có thể bước qua cửa này được?".

Nhiều người Kitô hữu chúng ta cũng có thể hành xử như vậy: vừa muốn vào Nước Chúa, vừa muốn giữ lấy mọi thứ không phù hợp với Nước Chúa; muốn vào Nước Chúa, nhưng lại không thực hành giáo huấn của Ngài, không canh tân đời sống của mình.

Lời cảnh báo trong câu cuối đoạn Tin Mừng như một lời cảnh cáo, nhắc nhở dân Ítrael ngày xưa và lời ấy vẫn mang tính thời sự cho đến ngày nay, cho từng người chúng ta. Đó là lời mời gọi hoán cải, canh tân mỗi ngày, canh tân liên lỉ... không có việc cứu rỗi dành cho những người cứ "khất lần, khất lữa trong đời sống thiêng liêng. Đối với mọi người, cửa đều chật, đường đều hẹp. Nếu chúng ta cứ làm điều bất chính, thì chắc chắn cửa sẽ đóng khi chúng ta đến gõ và kể cả khi chúng ta đã rửa tội, có đi lễ... trong sự thân thiết hời hợt với Chúa.

Con đường hẹp nhưng lại là con đường dẫn tới vinh quang. Ta hãy xin Chúa cho ta được can đảm bước vào con đường như thế, để mai sau ta được xứng đáng với vinh quang Nước Trời.

Huệ Minh

Lời Chúa: Lc 13, 22-30

Hồi ấy, trên đường lên Giêrusalem, Ðức Giêsu đi ngang qua các thành thị và làng mạc mà giảng dạy. Có kẻ hỏi Người: “Thưa Ngài, những người được cứu thoát thì ít, có phải không?” Người bảo họ: “Hãy chiến đấu để qua được cửa hẹp mà vào, vì tôi nói cho anh em biết: có nhiều người sẽ tìm cách vào mà không thể được. Một khi chủ nhà đã đứng dậy và khoá cửa lại, mà anh em còn đứng ở ngoài, bắt đầu gõ cửa và nói: ‘Thưa ngài, xin mở cho chúng tôi vào!’, thì ông sẽ bảo anh em: ‘Các anh đấy ư? Ta không biết các anh từ đâu đến!’ Bấy giờ anh em mới nói: ‘Chúng tôi đã từng được ăn uống trước mặt ngài, và ngài cũng đã từng giảng dạy trên các đường phố của chúng tôi’. Nhưng ông sẽ đáp với anh em: ‘Ta không biết các anh từ đâu đến. Cút đi cho khuất mắt ta, hỡi tất cả những quân làm điều bất chính!’. Ở đó anh em sẽ khóc lóc nghiến răng, khi thấy các ông Ápraham, Ixaác và Giacóp cùng tất cả các ngôn sứ được ở trong Nước Thiên Chúa, còn mình lại bị đuổi ra ngoài. Thiên hạ sẽ từ đông tây nam bắc đến dự tiệc trong Nước Thiên Chúa. Và kìa có những kẻ đứng chót sẽ lên hàng đầu, và có những kẻ đứng đầu sẽ xuống hàng chót.”

Suy niệm:

Cuộc đời thật ra gồm nhiều cửa hẹp.

Cửa hẹp khi thi vào đại học.

Cửa hẹp khi đi xin việc làm.

Cửa hẹp khi muốn đưa trái banh vào lưới.

Sống là phấn đấu bước qua nhiều cửa hẹp.

Cửa càng hẹp, càng phải cố gắng nhiều.

Cửa hẹp mà vào được mới quý.

Nếu thiên đàng có cửa,

thì hẳn vào cửa thiên đàng chẳng phải như dạo chơi.

“Hãy chiến đấu để vào qua cửa hẹp” (Lc 13,24),

vì “cửa hẹp dẫn đến sự sống” (Mt 7,14).

Chiến đấu ở đây là chiến đấu với chính mình,

với cái tôi cồng kềnh của mình,

nặng nề vì những vun vén cá nhân,

phình to vì tự hào và tham vọng.

Thật ra cửa vào sự sống không hẹp

nhưng hẹp vì cái tôi của tôi to quá.

Cần nỗ lực liên tục để giữ cho cái tôi nhỏ lại,

khiêm hạ trước Thiên Chúa, cởi mở trước anh em.

Cần có một cái tôi như trẻ thơ

mới được vào Nước Trời (Mt 18,3).

Cái tôi của chúng ta luôn có khuynh hướng bành trướng

nhờ thu tích nơi mình tri thức, tiền bạc, khả năng.

Cả kinh nghiệm, tuổi tác, đạo đức, chức vụ,

cũng có thể làm cái tôi xơ cứng và khép lại.

Ðể “người lớn” trở nên hồn hậu như trẻ thơ,

cần phải biến đổi và tự hạ (x. Mt 18,3-4).

Ðây thật là một cuộc chiến với chính mình.

Khi hủy mình ra không, ta sẽ dễ đi qua cửa hẹp.

Nhiều người Do Thái đến chậm, khi cửa đã đóng.

Họ gõ cửa và đòi vào.

Họ tưởng thế nào mình cũng có một chỗ nơi bàn tiệc,

bởi lẽ mình đã từng ngồi đồng bàn với Ðức Giêsu,

và đã nhiều lần nghe Ngài giảng dạy.

Tiếc thay, tương quan đó lại quá hời hợt

đến độ Chúa phải lên tiếng nói với họ:

“Ta không biết các anh từ đâu đến!”

Chúa cũng có thể nói với chúng ta như vậy,

dù chúng ta đã dự lễ, rước lễ, nghe giảng, tĩnh tâm...

Chúa vẫn không quen biết chúng ta

vì chúng ta chẳng để cho Ngài đi vào đời mình.

Chúng ta vẫn là những người xa lạ trước mắt Chúa.

Ðời sống Kitô hữu là một cuộc chiến đấu liên tục.

Chiến đấu để qua cửa hẹp nhờ bỏ cái tôi ích kỷ.

Chiến đấu để vào trước khi cửa đóng lại.

Cứu độ là một ơn Chúa ban,

nhưng ta phải nỗ lực mới dám đưa tay đón nhận.

Ước gì chúng ta đừng tự hào vì đã biết Chúa,

nhưng phải làm sao để Chúa biết ta và reo lên:

“Ðây là đầy tớ tốt lành và trung tín.”

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu,

xin cho con dám hành động

theo những đòi hỏi khắt khe nhất của Chúa.

Xin dạy con biết theo Chúa vô điều kiện,

vì xác tín rằng

Chúa ngàn lần khôn ngoan hơn con,

Chúa ngàn lần quảng đại hơn con,

Lm Antôn Nguyễn Cao Siêu, SJ