Huệ Minh

Trong những ngày cuối năm phụng vụ, Tin Mừng của Chúa dẫn đưa chúng ta tới viễn cảnh cánh chung, tới tình trạng con người được sống trong ân nghĩa với Thiên Chúa. Hôm nay, Chúa Giêsu khẳng định: “Trời đất qua đi, nhưng lời Thầy nói sẽ chẳng qua đâu” (Lc 21, 33). Thật vậy, thực tại trần thế này chỉ như ngôi nhà tạm bợ, mọi sự rồi sẽ qua đi, Lời Chúa thì tồn tại qua muốn thế hệ, đó là Lời sáng tạo, Lời thông ban sự sống và Lời Cứu Độ toàn thể nhân loại. Đây là điều mà Thánh sử Gioan đã xác quyết trong những trang đầu của Tin Mừng: “Từ nguyên thuỷ đã có Ngôi Lời, và Ngôi Lời vẫn ở với Thiên Chúa, và Ngôi Lời là Thiên Chúa” (Ga 1, 1).

Trang Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu mượn một hình ảnh tiên báo mùa hè sắp tới khi thấy cây vả cùng các loại cây khác nẩy lộc. Cây vả và những cây khác đâm chồi nẩy lộc là chuyện thường đối với dân cư trong thôn làng, nhưng thật ra nó đã gói ghém một niềm vui tràn trề của một mùa mới sắp đến. Từng giây phút của một năm qua chúng ta đã nhớ lại dấu ấn của hồng ân và tình thương của Chúa, thì chúng ta sẽ thấy hồng ân và tình thương ấy lớn lao đến chừng nào.

Cây vả là một loại cây rất thường thấy khắp nơi tại Thánh Ðịa, là một loại cây có tàn che mát, sai trái và thường được trồng trong vườn nho hoặc cũng để mọc cả những nơi đất cát sỏi đá bên vệ đường. Trong Tân Ước, chúng ta thấy cây vả nhiều lần được Chúa Giêsu nhắc tới, như Chúa đã thấy Nathanael ngồi dưới gốc cây vả trước khi Philipphê dẫn đến gặp Ngài, hoặc ví dụ về cây vả trồng trong vườn nho đã ba năm mà không sinh trái. Thánh Mátthêu cũng ghi lại bài giảng trên núi có đoạn viết như sau: "Cứ xem quả thì biết cây, có ai hái được quả nho trong bụi gai hay trái vả trong khóm nho sao?"

Có nguyên nhân mới phát sinh ra hậu quả. Trong thế giới vật chất này, chẳng có gì là ngẫu nhiên, có lửa thì có khói, các vật rắn chạm vào nhau sinh ra tiếng động. Chúa Giêsu cũng nhắc đến nguyên lý đó. Ngài dạy chúng ta phải biết nhìn vào các biến cố xẩy ra trong thời đại để nhận biết rằng Chúa đang đến: "Các con hãy xem cây vả cũng như các cây khác, khi cây đâm chồi, các con biết rằng mùa hè đã gần đến. Cũng vậy, khi thấy những điều đó xẩy ra, các con hãy biết rằng Nước Thiên Chúa đã gần đến".

Khi ấy, Chúa Giêsu cùng các môn đệ trên đường đi về Giêrusalem, Ngài nhìn thấy cây vả bên vệ đường. Ngài lên tiếng nguyền rủa cây vả không có trái để nói về tác động linh nghiệm của đức tin. Nhưng điều đặc biệt nhất của cây vả là khi thu đông về thì lá vả rụng hết trơn, cành khô cứng trơ cọng trông như đã chết khô không còn chút sức sống nào, nhưng bắt đầu mùa xuân sang, cây vả lại trổ lá sớm và cành lá sum suê nhất, hơn nữa nó lại sai trái và trái nó ra rất sớm, đàn chim trời hợp lại líu lo trên cành mang lại sinh khí và vui tươi trong thôn xóm.

Những ngày cuối cùng của năm phụng vụ đang trôi qua thật nhanh, để chuyển sang Mùa Vọng-mùa tràn niềm vui hy vọng đợi trông Chúa đến. Tất cả vạn vật sẽ luân phiên thay đổi và đổi thay từng khoảng khắc theo một chu trình: hình thành-trưởng thành-hủy diệt.

Ngày cuối cùng của năm phụng vụ sắp kết thúc và chúng ta sắp bước vào mùa Vọng, mùa trông chờ Chúa đến với ta, với vũ trụ và với nhân loại, một trời mới đất mới sẽ đến. Nước Thiên Chúa đang đến gần, mọi sự sẽ qua đi, chỉ có Chúa và tình thương của Ngài mới bền vững muôn đời.

Kinh nghiệm dạy con người biết phiên dịch các hiện tượng trong trời đất. Ví dụ, khi con người quan sát các hiện tượng trời đất: Nếu cùng một kết quả xảy ra sau nhiều lần như thế, con người kết luận nó cũng sẽ xảy ra như vậy trong lần tới. Chúa Giêsu trưng dẫn một ví dụ mà người nghe đều đã có kinh nghiệm: "Anh em hãy xem cây vả cũng như tất cả những cây khác. Khi cây đâm chồi, anh em nhìn thì đủ biết là mùa hè đã đến gần rồi.”

Đức Giêsu-Kitô trong cùng lúc vừa là Hiện Thân của Con Người vừa là Hiện Thân của Triều Đại Thiên Chúa; trước tiên, Ngài là Hiện Thân của Con Người : bởi vì con người vốn được tạo dựng nên “theo hình ảnh của Thiên Chúa” là chính Đức Giêsu-Kitô, vì thế, Ngài là Hiện Thân của Con Người nguyên thuỷ và cánh chung, hiểu theo nghĩa cá nhân cũng như tập thể [xem 1 Ga 3, 2 : “Chúng ta biết rằng khi Đức Kitô xuất hiện, chúng ta sẽ nên giống như Ngài, vì Ngài thế nào, chúng ta sẽ thấy Ngài như vậy.”] (Đn 7, 13-14)…

Đức Kitô là Hiện Thân của Triều Đại Thiên Chúa : bởi vì nơi Ngài là Hiện Thân của tình trạng Đại Hoà (Grande Harmonie) giữa Thiên-Địa-Nhân, tức là Hiện Thân Thành Toàn của tất cả mọi tương quan giữa Thiên Chúa-Ba Ngôi với nhau và với các Thụ Tạo (Lc 21, 31-33)…

Để có thể nhận ra tiếng Chúa qua các biến cố, chúng ta cần phải có thái độ lắng nghe và yêu mến. Có những người không bao giờ đặt vấn đề: Tại sao tôi sống? Sống để làm gì? Chết rồi đi đâu? Người Kitô hữu chúng ta biết rõ ý nghĩa của cuộc đời, nhưng cũng cần chăm chú lắng nghe để nhận ra ý Chúa trong mọi biến cố cuộc sống, vì đó là tiếng gọi của tình yêu mà chỉ những ai yêu mến Chúa mới nhận ra được.

Mỗi người tín hữu kitô được mời gọi lắng nghe và thực hành Lời Chúa. Quả thật Lời Chúa không chỉ được nghe bằng đôi tai nhưng hơn cả cần được nghe bởi con tim. Một con tim biết rung lên những nhịp đập của tình yêu thương, lòng cảm thông, tâm hồn chia sẻ… sẽ lắng nghe được Lời Chúa và tiếng tha nhân, để từ đó sẽ có những lựa chọn, quyết định và hành động phù hợp với thánh ý Thiên Chúa.

Biết tiên liệu những hiện tượng hiện tại để tránh những điều đáng tiếc xảy ra cho tương lai đó là thái độ và cách hành sử của người không ngoan. Hơn hết, biết tiên liệu để chuẩn bị cho cuộc sống đích thực mai sau là điều mà Chúa Giê-su muốn dung những hình ảnh đời thường để nhắc nhở những người theo Chúa luôn phải luôn cảnh giác và có những chọn lựa và hành xử một cách khôn ngoan và sáng suốt.

Triều đại Thiên Chúa luôn ở giữa nhân loại, ngay trong tâm hồn, trong cuộc sống và tùy vào cách sống của mỗi người. Trời đất này, thế hệ này là vật chất sẽ qua đi, nhưng Lời Chúa vẫn luôn tồn tại và mang lại hạnh phúc cho những ai biết sống và thực hành Lời Chúa.

Xem cây vả (25.11.2016 – Thứ sáu Tuần 34 Thường niên)

Xem cây vả

Lời Chúa: Lc 21, 29-33

Khi ấy, Ðức Giêsu kể cho các môn đệ nghe một dụ ngôn: “Anh em hãy xem cây vả cũng như tất cả những cây khác. Khi cây đâm chồi, anh em nhìn thì đủ biết là mùa hè đã đến gần. Anh em cũng vậy, khi thấy những điều đó xảy ra, thì hãy biết là Triều Ðại Chúa đã đến gần. Thầy bảo thật anh em: thế hệ này sẽ chẳng qua đi, trước khi mọi điều ấy xảy ra. Trời đất sẽ qua đi, nhưng những lời Thầy nói sẽ chẳng qua đâu.”

Suy niệm:

Cây vả là một cây rất thường thấy ở xứ Paléttin.

Khi nó đâm chồi, người ta biết ngay đã vào mùa hè.

Rồi thì nó sẽ ra hoa và kết trái.

Không phải chỉ có cây vả, mọi cây khác cũng vậy (c.29).

Cứ nhìn tình trạng hiện tại của cây, ta biết được điều gì sắp xảy đến.

Nước Thiên Chúa cũng vậy.

Trước khi Nước Thiên Chúa đến sẽ có những dấu hiệu

ở trên trời, dưới đất hay ngoài biển khơi.

Đức Giêsu đã nhắc cho ta về những dấu hiệu đó (Lc 21, 11. 25-26).

Khi bắt đầu đi rao giảng cách đây hai ngàn năm,

Đức Giêsu tuyên bố: Nước Thiên Chúa đã đến gần (Mc 1, 15).

Và Nước ấy đã được khai mạc với chính con người Đức Giêsu.

Lời nói và việc làm của Ngài đã mở ra Nước ấy trên mặt đất.

Như hạt giống, Nước ấy đã không ngừng lớn lên cả ngày lẫn đêm,

đã ảnh hưởng mạnh mẽ như nhúm men trong đống bột,

và đã phải chịu sự tấn công của kẻ thù gieo cỏ lùng vào giữa lúa.

Với sự phục sinh của Đức Giêsu, Nước ấy chắc chắn sẽ đến.

Chắc chắn Nước Thiên Chúa sẽ đến trong vinh quang,

dù chúng ta không biết rõ khi nào, tuy sẽ có những điềm báo trước.

Ngày Nước Thiên Chúa đến cách huy hoàng trên trái đất

sẽ là ngày tận thế, ngày Đức Giêsu trở lại để phán xét mọi người.

Kitô hữu là người tin vào lời Đức Giêsu.

“Trời đất sẽ qua đi, nhưng những lời Thầy nói sẽ chẳng qua” (c. 33).

Chúng ta chờ đợi, vì chúng ta tin Đức Giêsu sẽ trở lại.

Sau hai ngàn năm chờ đợi và nỗ lực dựng xây,

ngày Đức Giêsu quang lâm đã gần hơn nhiều.

Biết đâu câu nói sau của Đức Giêsu

lại chẳng ứng nghiệm cho chính thế hệ chúng ta:

“Thế hệ này sẽ chẳng qua đi, trước khi mọi điều ấy xảy ra.” (c. 32).

Không được để mình nguội lạnh và mất đi thái độ chờ đợi.

Không được để chiến thắng tạm thời của sự dữ ở đâu đó

khiến chúng ta mất đi lòng tin,

và những bách hại khiến ta mất đi lòng kiên trì cần thiết (Lc 21, 19).

Nước Thiên Chúa vẫn đến gần hơn mỗi ngày.

Không thiếu dấu chỉ để nhận ra Nước Thiên Chúa đang đến.

Chúng ta phải thấy có biết bao dấu chỉ tích cực, đầy hy vọng,

ngay giữa những khi tưởng như Nước ấy bị xóa sổ, loại trừ.

Đừng để mình rơi vào thái độ bi quan, khoanh tay vì chán nản.

Phải làm sao để ngày tận thế không phải là một ngày buồn,

ngày của những đổ vỡ và mất mát chia ly.

Phải làm sao để ngày ấy là ngày lịch sử nhân loại mở sang trang mới.

Đức Giêsu xuất hiện như Điểm Ômêga, Điểm đến của cả vũ trụ.

Con người và cả vũ trụ đều được hưởng ơn cứu chuộc (Rm 8, 19-23),

và Thiên Chúa Cha được tôn vinh.

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu,

Chúa đã yêu trái đất này,

và đã sống trọn phận người ở đó.

Chúa đã nếm biết

nỗi khổ đau và hạnh phúc,

sự bi đát và cao cả của phận người.

Xin dạy chúng con biết đường lên trời,

nhờ sống yêu thương đến hiến mạng cho anh em.

Khi ngước nhìn lên quê hương vĩnh cửu,

chúng con thấy mình được thêm sức mạnh

để xây dựng trái đất này,

và chuẩn bị nó đón ngày Chúa trở lại.

Lạy Chúa Giêsu đang ngự bên hữu Thiên Chúa,

xin cho những vất vả của cuộc sống ở đời

không làm chúng con quên trời cao;

và những vẻ đẹp của trần gian

không ngăn bước chân con tiến về bên Chúa.

Ước gì qua cuộc sống hằng ngày của chúng con,

mọi người thấy Nước Trời đang tỏ hiện.

Lm Antôn Nguyễn Cao Siêu, SJ

Hôm nay, Thứ Sáu Tuần XXXIV Thường Niên, Bài Phúc Âm tiếp theo Bài Phúc Âm hôm qua về đường lối ứng phó của thành phần chứng nhân cuối thời, vào thời điểm Giêrusalem ám chỉ cộng đồng dân Chúa bị tàn phá (như được báo trước trong Bài Phúc Âm Thứ Ba tuần này), cũng như về số phận bị bách hại của thành phần chứng nhân cuối thời (như được tiên báo trong Bài Phúc Âm Thứ Tư sau đó), trong khi bài Phúc Âm hôm nay lại cho thấy lóe sáng niềm hy vọng như thế này:

"Các con hãy xem cây vả và mọi thứ cây cối. Khi chúng đâm chồi nảy lộc, thì các con biết rằng mùa hè đã gần đến. Cũng thế, khi các con xem thấy những sự đó xảy ra, thì hãy biết rằng nước Thiên Chúa đã gần đến. Thầy bảo thật các con, thế hệ này sẽ chẳng qua đi cho đến khi mọi sự ấy xảy đến. Trời đất sẽ qua đi; nhưng lời Thầy nói sẽ chẳng qua đâu".

Bài Phúc Âm vắn gọn chỉ có 5 câu ngắn này quả thực đã cho chúng ta thấy ánh sáng cuối đường hầm. Ở chỗ, trong khi mọi sự trước đó toàn là những gì tai ương, hoạn nạn, chết chóc, tang thương thì cuối cùng lại thấy sự sống ló dạng và bừng nở, như hình ảnh "cây vả và mọi thứ cây cối... đâm chồi nảy lộc" để báo hiệu "mùa hè đã gần đến" ở Lời Chúa trong Bài Phúc Âm hôm nay.

Đây là một hình ảnh tuyệt vời tràn đầy hy vọng, liên quan chẳng những đến sự sống mà còn là một sự sống viên mãn nữa (xem Gioan 10:10). "Sự sống" ở đây được biểu hiệu nơi hình ảnh "cây vả và mọi thứ cây cối... đâm chồi nảy lộc", và "sự sống viên mãn" đây biểu hiệu nơi "mùa hè đã gần đến". Vì qua các mùa của một năm, trong khi mùa đông lạnh lẽo biểu hiệu cho chết chóc, mùa thu ảm đạm biểu hiệu cho buồn tẻ yếm thế, và mùa xuân tươi mát biểu hiệu cho sự sống hồi sinh sau mùa đông chết chóc, thì mùa hè biểu hiệu cho sự sống phong phú, mạnh mẽ và tràn đầy, với ánh sáng cùng với nhiệt năng sinh động.

Cuộc khổ nạn và tử giá của Chúa Kitô thật sự, về thời điểm, đã xẩy ra từ 12 giờ trưa đến 3 giờ chiều là thời điểm "mùa hè" chói chang ánh sáng và sức nóng nhất của một ngày, sau mùa xuân ban sáng và mùa đông ban đêm, và trước mùa thu ban chiều trong một ngày sống của con người trên thế gian này.

Và chính vào thời điểm lịch sử của loài người ấy, ở nước Do Thái xưa, mà Vương Quốc của Thiên Chúa đã thực sự được thiết lập và trị đến nơi "Vua Dân Do Thái" (Luca 23:38) trên ngai tòa thập giá ở đồi Canvê xưa, một vương quốc đang bất diệt qua sự tồn tại của Giáo Hội Chúa Kitô dù liên lỉ bị bách hại và sát hại trên trần gian này, cho tới khi vương quốc này hoàn toàn được tỏ hiện nơi mầu nhiệm cánh chung khi Chúa Kitô trở lại trong vinh quang, được nghênh đón bởi vị hôn thê diễm lệ của Người là một tân Giêrusalem từ trời nơi Thiên Chúa mà xuống (xem Khải Huyền 21:2).

Thánh Catarina Alexandria là một trong những vị thánh được nhiều người sùng bái. Thánh nhân cũng nhận được tiếng nói từ trời thúc dục như thánh Jeanne d’Arc một thiếu nữ chăn cừu cầm quân đánh đuổi quân Anh giúp vua nước Pháp.

Theo truyền tụng thì Thánh Catarina thuộc dòng dỏi quí tộc, sinh tại Alexandria, xứ Ai cập, dười thời quân Roma cai trị xứ này. Sau khi học hỏi và nghiên cứu về triết lý, Thánh Catarina đã gia nhập Ðạo Công giáo vì nhận thấy đây là con đường duy nhất dẫn đến chân lý.

Thánh nhân đã tranh luận với các triết gia thời bây giờ, có một số đông nghe lời thuyết phục của bà nên đã trờ lại theo Công giáo. Thánh cũng cố gắng thuyết phục hoàng đế, nhưng hoàng đế chỉ say mê sác đẹp của bà và chỉ muốn cưới bà làm tì thiếp

Thánh Catarina đã từ chối lời đề nghị của hoàng đế vì bà đã trọn dâng mình cho Chúa và chấp nhận bị tù đày và hành hạ. Hoàng đế tức giận bỏ tù bà và trong tù bà đã thuyết phục được hoàng hậu cùng một số quân lính theo đạo. Tức giận đến cực độ hoàng đế đã ra lệnh giết vợ và số quan quân đã theo đạo Công giáo.

Còn thánh Catarina thì bị buộc vào bánh xe có kết gươm để phanh thây như một hình phạt. Nhưng xe bị hỏng một cách kỳ lạ và những mảnh sắt văng tung tóe làm chết một số đông người tham dự, Hoàng đế bèn ra lệnh dùng gươm mà giết người đàn bà nguy hiểm này.

Thánh Catarina qua nhiều thế kỷ được tôn sùng như là bổn mạng của những triết gia, những nhà thuyết giáo. Thánh Catarina cũng được tôn sùng như là sự khôn ngoan của các phụ nữ trong công việc đời hỏi công bình và tự do cho nữ giới.