Suy Niệm Chúa nhật mùa vọng năm A

Chúa nhật XXIII TN A-2011
Ed 33:7-9, Rm 13:8-10, Mt 18:15-20
BỎ BOM !

Người Việt Nam của chúng ta khi dạy con cái mà con cái nó không nghe lời thì hay nói : Nó lỳ như trâu !

“Lỳ như trâu” ! Chẳng hiểu xuất phát từ đâu nhưng có lẽ người ta ví von như thế cho dễ nghe. Nếu nói đến lỳ thì chưa biết ai lỳ hơn ai ! Có khi con bò nó lỳ hơn con trâu, con ngựa nó lỳ hơn con trâu hay con voi nó lỳ hơn con voi thì sao ? “Lỳ như trâu” người ta muốn ám chỉ đến một người mà khó nói, khó dạy, khó bảo, khó đào tạo. 

Trong cuộc sống, chúng ta gặp người này người kia và đụng chạm người này người kia để rồi chúng ta bực dọc, chúng ta ai oán. Đã là con người thì hình như ai cũng mang trong mình cái tâm trạng như thế ! Thói quen tệ khi sống chung, sống gần với nhau là ai nào đó làm ta bực mình hay phạm tội thì sửa lỗi họ. Nếu may mắn người đó nghe mà sửa chữa thì không có gì để nói nhưng kém may mắn hơn một chút là người đó không chịu nghe. Khi người ta không chịu nghe chúng ta thường hay có tâm lý buông xuôi, bỏ mặc người đó.

Với Chúa Giêsu, trong trường hợp đó thì Chúa Giêsu lại xử khác. Chúa Giêsu xử như thế này : "Nếu người anh em của anh trót phạm tội, thì anh hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi. Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em. Còn nếu nó không chịu nghe, thì hãy đem theo một hay hai người nữa, để mọi công việc được giải quyết, căn cứ vào lời hai hoặc ba chứng nhân. Nếu nó không nghe họ, thì hãy đi thưa Hội Thánh. Nếu Hội Thánh mà nó cũng chẳng nghe, thì hãy kể nó như một người ngoại hay một người thu thuế.

Thiên Chúa, Ngài giàu lòng thương xót, chậm bất bình và đầy ân sủng. Ngài yêu thương con người và Ngài muốn con người nhận ra lòng thương xót đó và quay trở về với Ngài khi con người đi vào con đường tội lỗi.

Qua miệng ngôn sứ Êdêkien, Chúa nhắc nhớ lòng của Ngài : "Hỡi con người, Ta đã đặt ngươi làm người canh gác cho nhà Israel. Ngươi sẽ nghe lời từ miệng Ta phán ra, rồi thay Ta báo cho chúng biết. Nếu Ta phán với kẻ gian ác rằng: "Hỡi tên gian ác, chắc chắn ngươi phải chết", mà ngươi không chịu nói để cảnh cáo nó từ bỏ con đường xấu xa, thì chính kẻ gian ác ấy sẽ phải chết vì tội của nó, nhưng Ta sẽ đòi ngươi đền nợ máu nó. Ngược lại, nếu ngươi đã báo cho kẻ gian ác phải từ bỏ con đường của nó mà trở lại, nhưng nó không trở lại, thì nó sẽ phải chết vì tội của nó; còn ngươi, ngươi sẽ cứu được mạng sống mình."

Vấn đề then chốt, vấn đề quan trọng là ăn năn trở lại.

Bài học về sự chờ đợi, sự khoan dung, sự tha thứ của Chúa Giêsu vẫn còn đó nhưng mấy ai áp dụng được bài học ấy trong cuộc đời.

Ngày hôm nay, trong cộng đoàn, trong gia đình chúng ta thấy khi người ta mắc lỗi với nhau người ta ít bao giờ kéo riêng người anh em đó ra ngoài để sửa lỗi cho họ. Con người thường đi thổi phồng cái lỗi của người khác cho công chúng. Càng thổi phồng, càng gây xìcăngđan thì càng thành công !

Cái bi đát của đời con người là ở chỗ đó. Mình cũng mang lỗi mà đôi khi lỗi mình còn lớn, còn nặng hơn người khác nhưng mình khéo che đậy để không ai thấy cái lỗi đó. Tưởng chừng chỉ dừng lại ở cái chỗ che đậy thôi nhưng người ta đâu có che đâu. Người ta tìm cách quăng bom cho người anh em đồng loại của mình khi nào người anh em đó chết thì người ta mới hả lòng hả dạ.

Tại sao nó lại ra như vậy ? Tại vì nồng độ máu của ích kỷ, nồng độ máu của hờn ghen nó dâng trào trong lòng người ta nên người ta mới đi bỏ bom như vậy. Và, quan trọng hơn cả là cái nồng độ tình yêu trong người họ quá thấp để rồi khi họ thấy người khác sai phạm điều gì là họ cố chà, cố đạp cho người đó chết mà thôi.

Nồng độ tình yêu, máu yêu người đó hết sức quan trọng trong cuộc đời mỗi người chúng ta. Thánh Phaolô tông đồ diễn tả một cách hết sức dễ thương về cái nồng độ tình yêu, máu yêu người đó thành là món nợ : “Anh em thân mến, anh em đừng mắc nợ gì ai, ngoài món nợ tương thân tương ái; vì ai yêu người, thì đã chu toàn Lề Luật. Thật thế, các điều răn như: Ngươi không được ngoại tình, không được giết người, không được trộm cắp, không được ham muốn, cũng như các điều răn khác, đều tóm lại trong lời này: Ngươi phải yêu người thân cận như chính mình. Đã yêu thương thì không làm hại người đồng loại; yêu thương là chu toàn Lề Luật vậy.

Thật tuyệt vời ! Yêu thương thì đã chu toàn lề luật ! Đã yêu thương thì không làm hại người đồng loại; yêu thương là chu toàn lề luật.

Và, một điểm mà chúng ta dễ nhận thấy nơi các gia đình, nơi các cộng đoàn ngày nay đó là vì họ quá vụ vào luật. Luật, hiển nhiên là tốt cho con người. Luật làm ra để cho con người có những ranh giới, những giới hạn để sống với nhau nhưng cuộc sống không hệ tại ở Luật. Nếu như người ta cứ vụ Luật, người ta cứ nại vào Luật thì quả thật quá nhiều chuyện để mà nói vì lẽ là con người nên mỏng dòn yếu đuối hay vi phạm. Thế nhưng, trên hết tất các luật có lẽ không có luật nào hơn luật bác ái, luật yêu thương.

Nếu trong lòng ta máu bác ái đủ, nồng độ yêu thương cao thì ta sẽ hành xử khác lắm ! Chẳng cần phải làm um sùm khi người đồng loại xúc phạm ta, làm phiền lòng ta. Nếu có đủ bác ái, nếu có đủ yêu thương thì thiếu gì cách để ta nhắn gửi anh chị em đồng loại khi họ phạm lỗi. Có thể nhẹ nhất ta viết một tờ giấy nhỏ tạm gọi là góp ý cho người anh chị em đồng loại đang sống với ta hay là cứ gọi lại nói thẳng cho ta biết lỗi của họ.

Và, thử nghĩ xem, nếu ta giải quyết cách đó thì người đồng loại của chúng ta sẽ nhận thấy lỗi của họ và khi đó họ mới thay đổi. Còn nếu chúng ta bỏ bom thì chẳng khi nào ta sửa lỗi cho anh chị em đồng loại ta được. Khi ta bỏ bom như vậy thì càng làm cho sự việc càng tệ hại hơn. Nếu tinh ý một chút, trong gia đình, trong cộng đoàn chúng ta sống kẻ nào hay đi bỏ bom người khác, nói xấu người khác, phê bình chỉ trích sau lưng người khác đó là kẻ xấu hơn ai hết.

Và, chúng ta cứ thử ngẫm nghĩ xem cũng rất buồn cười là có những người chuyên đi bỏ bom, chuyên đi chỉ trích, chuyên đi lên án, chuyên phê bình người khác còn họ là người vô tội. Thật ra, chỉ có trước mặt Chúa thì ai là người có tội, ai là người vô tội mà thôi. Như Chúa đã từng nhắc nhớ chúng ta : “An hem đừng xét đoán để an hem khỏi bị xét đoán !” Vâng ! Nếu chúng ta bao dung, nếu chúng ta không xét đoán người khác thì người khác cũng sẽ không xét đoán chúng ta như vậy. Nếu chúng ta xét đoán, chúng ta bỏ bom anh chị em đồng loại thì một ngày nào đó ta cũng sẽ nhận lại lời xét đoán, bom mà chúng ta đã bỏ cho anh chị em chúng ta.  

Nếu như ta bị cái bệnh bỏm bom anh chị em đồng loại khi họ sai lỗi thì hãy chấm dứt cái trò bỏ bom đó. Bỏ bom như thế chẳng bao giờ sửa lỗi anh chị em đồng loại được mà lại càng làm cho con người ta càng ngày càng xấu đi. Nếu cần cứ đến góp ý trực tiếp, góp ý thẳng thắn chứ đừng chơi cái trò bỏ bom nữa.

Xin Chúa là Vua của Tình Yêu ban tràn đầy Tình Yêu của Ngài trên cuộc đời ta để rồi trong mọi hành xử, mọi lời nói, mọi việc làm của chúng ta đều mang đậm chất của tình yêu. Khi chúng ta yêu, chúng ta sẽ chu toàn lề luật. Khi đó, chúng ta sẽ không còn oán hận, nói hành nói xấu anh chị em đồng loại nữa và đặc biệt chúng ta luôn luôn có sự bình an, thanh thản trong tâm hồn.

Lm Anmai, CSsR 3 tháng 9-2011

Chúa nhật 23 thường niên-2008
Sửa lỗi anh em: hành vi tế nhị!
Chúa Nhật 23 thường niên
Ed 33,7-9; Rm 13, 8-10; Mt 18, 15-20)

“Nhân vô thập toàn”: một câu nói như gói ghém phận người. Là người, có ai dám tự cho mình, tự nhận mình là hoàn hảo, là.

Lỗi: sống trên cái cõi trần này ai là người không mắc lỗi !

Nhớ lại thời đệ tử. Một lần đi chợ với cha giáo. Người bán mới nói giá này, bỗng nhiên vài phút sau chị ta tăng giá. Thấy khó chịu nên tôi nói là sao hồi nảy chị nói giá khác sao giờ chị nói khác !? Lát sau về đến nhà dòng, cha phụ trách mới kéo tôi ra riêng và dặn dò cách cư xử của tôi như thế không được. Chị ta nói thế kệ chị ta, mình không nên nói thế vì nói như thế sẽ làm bẽ mặt người ta !

Ngẫm nghĩ thấy cha giáo quá tế nhị để sửa cho tôi những điều nho nhỏ trong cuộc sống mà không để cho ai biết. Sau này cũng thế, sống với ngài một thời gian khá dài của thời đệ tử và tôi đều được ngài

Kéo riêng ra để mà chỉnh sửa mỗi khi cần chứ chưa bao giờ ngài nói đi nói lại cho người khác hay là chỉnh tôi trước mặt người khác.

Trải qua thời gian Đệ Tử tử rồi đến Tập Viện rồi đến Học Viện. Thời Học Viện thì khác, có lỗi gì thì tôi thấy cha giáo không sửa trực tiếp cho mình mà thường ngài sửa theo kiểu trung gian. Nghĩa là mỗi lần phạm lỗi gì, Ngài không gọi tôi vào nhưng ngài mang tôi ra bàn cơm “mổ”. Khi Ngài đem ra bàn cơm “mổ” rồi thì hình như cả Học Viện đều biết vì thời đại này công nghệ thông tin quá ư là hiện đại.

Trên đây là 2 cách sửa lỗi của 2 cha giáo. Với tôi thì cách sửa lỗi của cha giáo thời Đệ Tử vẫn là cách sửa lỗi tế nhị nhất, nhẹ nhàng nhất và cũng đỡ làm tổn thương tôi hơn cách của cha giáo thời Học Viện.

Lỗi thì dĩ nhiên lúc nào cũng có nhưng cách sửa lỗi rất khác nhau. Với cái nhìn và cái suy nghĩ hết sức bình thường của mình, tôi thiển nghĩ rằng ai cũng muốn được hành xử với nhau, được người khác sửa lỗi như Cha giáo thời đệ tử của tôi chứ chẳng ai muốn cách hành xử như Cha giáo thời Học Viện. Vì lẽ là con người, ai cũng có danh dự, cũng có lòng tự trọng cả và vì thế, chuyện sửa lỗi là một vấn đề không phải là nhỏ trong cuộc sống nhưng là vấn đề lớn mà chúng ta thường gặp trong đời thường.

Trang tin mừng theo Thánh Matthêu mà chúng ta vừa nghe thuật lại cho chúng ta cách sửa lỗi hết sức tế nhị của Chúa Giêsu. Chúa Giêsu nhạy cảm và phải nói là hết sức nhạy cảm trước những người phạm lỗi. Chúng ta có thể nói rằng Chúa Giêsu là một nhà giáo dục tài ba, khéo léo, thu phục lòng người. Ngài chinh phục con người bằng cái tâm, bằng tấm lòng chứ không phải bằng luật lệ, bằng lý trí. Chúa Giêsu là thầy dạy nhân bản vì lẽ cách cư xử của Ngài với những con người tội lỗi, yếu đuối hết sức là nhân bản.

Ngày hôm nay, giữa cái xã hội phát triển hết sức chóng mặt, thành tựu khoa học đạt mức này tầm kia nhưng bên dưới đó toát lên một lối sống nhân bản, lối sống chỉ biết mình mình. Không biết nói có quá hay không nhưng hình như ngày hôm nay người ta sống thiếu nhân bản, sống thiếu tình con người với nhau.

Trở lại với sách ngôn sứ Edêkien mà chúng ta vừa nghe, chúng ta thấy Đức Chúa - Thiên Chúa của Israel - về sự quảng đại, về lòng bao dung, về lòng tha thứ của Đức Chúa: “Phần ngươi, hỡi con người, Ta đã đặt ngươi làm người canh gác cho nhà Israel. Ngươi sẽ nghe lời từ miệng Ta phán ra, rồi thay Ta báo cho chúng biết … nếu ngươi đã báo cho kẻ gian ác phải từ bỏ con đường của nó mà trở lại …”. Chúng ta thấy đó, từ Cựu Ước đến Tân Ước Thiên Chúa tỏ cho con người, cho chúng ta biết Ngài là Đấng giàu lòng thương xót, đầy lòng mến với con người, cách riêng là những con người tội lỗi. Thiên Chúa sẵn sàng chờ đợi sự cải hoá của con người. Dù con người có lầm lỗi đến đâu đi chăng nữa nhưng Thiên Chúa vẫn chờ và vẫn đợi.

Nhìn lại cuộc sống của mỗi người chúng ta qua trang Tin mừng theo Thánh Matthêu và sách Êdêkien xong chúng ta cảm thấy quá xấu hổ. Xấu hổ vì lẽ lúc nào chúng ta cũng hăm hăm bêu xấu người khác hơn là hơn là sửa lỗi chân tình. Điều nghịch lý vẫn diễn ra trong chính con người chúng ta. Vẫn oang oang và thật to tiếng để đọc mỗi ngày: “Và tha nợ chúng con như chúng con cũng tha cho kẻ có nợ chúng con”. Mình muốn Chúa tha cho con người tội lỗi của mình còn anh chị em mình xúc phạm đến mình mình lại không chịu.

Thử đặt mình trước mặt Chúa chúng ta thấy buồn cười cái con người của mình. Mình thì phạm biết bao nhiêu tội mà toàn là những tội tầy đình. Tội mình phạm mình rất khéo bưng bít nhưng nào bưng bít trước mặt Chúa. Thế nhưng chúng ta thấy đó, Chúa vẫn lặng yên và chờ đợi sự hoán cải của chúng ta còn chúng ta thì sao trước con người yếu đuối. Cái bệnh, cái tật xấu của người Việt Nam đó là buôn dưa lê. Hễ ngồi đâu là bươi móc và nói xấu anh chị em đồng loại mình. Hễ cứ tụm năm tụm ba lại là đem anh chị em mình lên bàn mổ. Rất buồn cười, trong tập thể, trong cộng đoàn, trong sở làm hay trong các hội đoàn, các ca đoàn khi người ta tụ tập với nhau một nhóm người thì bỗng chốc những câu chuyện qua lại trao đổi của họ khó có thể tránh được cái chuyện là đem một người trong cộng đoàn, trong nhóm, trong hội đoàn lên bàn mổ. Khi ấy thì mạnh ai nấy nói và nói một cách hết sức vô tư không hề để ý đến danh dự của người mà mình đang đem lên bàn mổ. Tại sao mình không tìm dịp, tìm cách để mà sửa lỗi những người mình muốn sửa mà phải làm như thế. Thử đặt trường hợp ta là người bị đem lên bàn mổ thì ta sẽ nghĩ thế nào ? Ta thấy khó chịu, bực mình mà tại sao ta lại đối xử với người khác như vậy ? Ta sống sao thiếu bác ái, sống bất công vậy ?

Lý do tại sao ai cũng biết, đó chính là do lòng bác ái nơi con người ngày càng hẹp lại. Con người người ngày hôm nay đã đi vào lối sống mackeno, lối sống chủ nghĩa cá nhân để rồi chỉ biết mình chứ ngoài ra không biết ai khác nữa. Vì không biết ai khác ngoài ta nên ta mới hành xử với anh chị em đồng loại như thế.

Nhiều lần nhiều lúc trong cuộc sống chúng ta mang luật đời, luật Giáo hội, luật hội dòng, luật tu hội ra để mà hành xử với anh chị em đồng loại. Chúng ta quên đi trên luật hay giữ luật không gì đẹp hơn là chu toàn lề luật như Thánh Phaolô tông đồ gửi cho giáo đoàn Rôma mà chúng ta vừa nghe: “Anh em đừng mắc nợ gì ai, ngoài món nợ tương thân tương ái; vì ai yêu người, thì đã chu toàn Lề Luật … Đã yêu thương người thì không làm hại người đồng loại; yêu thương là chu toàn Lề Luật vậy” (Rm 13,8.10). Chúng ta cứ chăm chăm vào luật lệ và quên đi tình bác ái, lòng mến nên chúng ta cứ đi làm hại đồng loại bằng cách nói hành nói xấu ném đá anh chị em đồng loại khi anh chị em đồng loại phạm lỗi thay vì phải hết sức tế nhị đi sửa cho họ.

Hôm nay, Chúa Giêsu đã dạy, đã nhắc lại cho chúng ta bài học hết sức là tuyệt vời về sửa lỗi cho nhau. Muốn hành xử như Ngài, không khác gì hơn là chúng ta phải có lòng mến. Lòng mến đấy không tự nhiên mà có nhưng lòng mến đó phát xuất từ đời sống chiêm niệm, đời sống cầu nguyện và lòng biết ơn. Nếu chúng ta chiêm niệm chúng ta sẽ thấy được Chúa yêu ta thế nào và khi nhận ra Chúa yêu thương ta thì ta sẽ sống yêu anh chị em đồng loại như vậy. Khi yêu anh chị em đồng loại thì chúng ta sẽ sửa lỗi, sẽ hành xử với những con người yêu đuối khác lối hành xử của con người ích kỷ, độc ác.

Nguyện xin Thiên Chúa là Vua của tình yêu đến, ở lại và đổ tràn đầy tình yêu của Ngài xuống trên cuộc đời mỗi người chúng ta để chúng ta biết yêu thương anh chị em đồng loại và hành xử bác, ái tế nhị với anh chị em đồng loại hơn. Amen.

Lm Anmai CSsR - dongcongnet