Lòng yêu mến, kính thờ Thánh Tâm Chúa Giêsu đã sống trong đời sống của Hội Thánh qua nhiều thế kỷ. Nhất là từ năm 1686 – cách 13 năm sau ngày thị kiến về Thánh Tâm của nữ tu Maria Magarita Alacoque được nhìn nhận cùng với thánh lễ kính Thánh Tâm lần đầu tiên được tổ chức tại tu viện Thăm Viếng ở Parayle Monoal, theo nguyện vọng của chị Maria Magarita Alacoque – lòng tôn thờ Thánh Tâm trở nên không thể thiếu trong đời sống người tín hữu.

Tiến xa hơn trong việc sùng kính Thánh Tâm, người ta đã liên tiếp hiến dâng Thánh Tâm con người, gia đình, hội dòng, giáo phận… Lòng tôn sùng Thánh Tâm càng trải rộng, lại càng đi sâu vào lòng người hơn. Bởi thế, lòng tôn sùng Thánh Tâm lại dẫn dắt người ta đi thêm một bước nữa, một bước cao trọng: Hiến dâng Thánh Tâm quê hương xứ sở mình. Bỉ là nước đầu tiên khai mạc phong trào hiến dâng này bằng cuộc hiến dâng nước Bỉ năm 1869, tiếp theo là Pháp năm 1873. Đặc biệt nhất, đáng lưu ý nhất trong cao trào hiến dâng cho Thánh Tâm đó là cuộc hiến dâng vào cuối năm 1899: Đức Thánh Cha Lêô XIII long trọng hiến dâng cả vũ trụ cho Thánh Tâm Chúa Giêsu. Cách riêng, giáo phận của tôi, ngay những ngày đầu mới thành lập, cũng đã hiến dâng cho Thánh Tâm. Thánh Tâm chính là bổn mạng của mỗi một người trong giáo phận.

Đã thực sự sống tháng Thánh Tâm, hơn nữa, chuẩn bị mừng lễ Thánh Tâm, lướt qua một chút những tâm tình hiến dâng lên Thánh Tâm trong Hội Thánh, tôi lại nhận ra một cuộc hiến dâng khác là đích điểm, là nguyên nhân, là mấu chốt, là cốt lõi, là nền tảng, là mạch sống của mọi cuộc hiến dâng. Đó là cuộc hiến dâng Thánh Tâm cho loài người. Bởi để có mọi cuộc hiến dâng, trước tiên phải có cuộc hiến dâng Thánh Tâm. Nhưng nói cho cùng, mọi cuộc hiến dâng gọi là hiến dâng cho Thánh Tâm cũng chỉ là nguyện ước được Thánh Tâm che chở, nâng đỡ, bênh vực. Hiến dâng lên Thánh Tâm không phải mang lại lợi ích về phía Thánh Tâm, nhưng mang lại lợi ích cho mình, vì mình, lợi ích về phía kẻ hiến dâng. Chỉ có cuộc hiến dâng Thánh Tâm mới không vì mình. Thánh Tâm hiến dâng là hiến dâng hoàn toàn cho loài người, vì sự sống của loài Người.

I. Hiến dâng Thánh Tâm trong Hy tế Chúa Giêsu

Nếu hiểu khổ đau là thập giá, thì Chúa Giêsu đã đóng đinh vào thập giá cả một đời trần thế của Người. Thập giá treo Chúa trên đồi Canvê chỉ là điểm đích, là đỉnh cao, là tiếng nói chung cuộc, là đoạn kết cần phải tiến tới của cả một đời Chúa đóng đinh thập giá. Chính nơi thập giá mà Chúa đóng đinh đời mình – kể từ nhập thể làm người; bị thánh Giuse hiểu lầm; giáng sinh hèn hạ; bị truy tìm giết hại; phải sống phiêu bạc nơi đất khách; ẩn dật nghèo khó và chìm khuất giữa làng quê Nagiareth; lạc mất trong đền thờ; những năm công khai chịu không ít gièm pha, dè biểu, căm ghét, chống đối, bị coi là điên dại…; những giờ phút cuối đời lại bị chính môn đệ phản bội, chối bỏ và xa lánh; đã phải bị đám đông bội ơn đồng lòng đòi giết chết; bị xử án bất công; bị tra tấn; khi lê bước lên đồi Tử Nạn, chẳng thể nhận được một chút trắc ẩn nào nơi đám người hung tợn vây quanh; đến cái chết mà thân xác đã đớn đau tột cùng, lại phải đón nhận sỉ nhục, nỗi cô đơn, nỗi đau tinh thần còn lớn hơn, còn chua xót hơn cái đau thân xác; đến lúc dang tay gục đầu tắt thở, Thánh Tâm đã bị xé rách để tuôn chảy đến giọt máu cuối cùng… – đã biến hy tế thập giá của Chúa Giêsu trở thành hy tế của cả một đời hiến dâng. Thánh Tâm bị xé rách ở giây phút cuối cùng của cuộc hiến dâng trọn vẹn ấy, là bằng chứng cho một tình yêu mà suốt đời Thánh Tâm đã hiến dâng. Một đời đau khổ là một đời hiến dâng Thánh Tâm. Tế hiến hoàn hảo cả một đời là tế hiến Thánh Tâm mỗi giây phút của cả một đời ấy. Bởi vậy, Thánh Tâm tế hiến đã đẹp, giây phút kết thúc hành trình hiến dâng ấy, Thánh Tâm lại bị xé rách, là một hình ảnh hiến dâng không còn gì sánh bằng, không còn gì đẹp hơn. Hình ảnh Thánh Tâm cả một đời dâng hiến, bây giờ lại kết thúc bằng thương tích, bằng sự bị xé rách, đã thành dáng đứng đời đời của tình yêu Thiên Chúa. Một dáng đứng của lòng yêu thương đẹp vô cùng, không thể nói hết, không thể diễn tả, chỉ có thể cảm nghiệm mà thôi.

Tin Mừng nhiều lần nói đến cuộc hiến dâng của Chúa Giêsu. Chẳng hạn:

Còn rất nhiều những lời diễn tả sự hiến dâng của Chúa Giêsu cho trần gian. Tất cả đều cho thấy bằng chứng hùng hồn của cả một đời hiến dâng Thánh Tâm. Cuộc hiến dâng nào cũng đòi tình yêu. Không có tình yêu, người ta không can đảm hiến dâng, không thể hiến dâng. Một Thánh Tâm cũng chính là một Bầu Tim yêu thương. Thánh Tâm là trung tâm tình yêu. Hiến dâng tình yêu, cũng là hiến dâng một Bầu Tim yêu thương, là hiến dâng trung tâm tình yêu Thánh Tâm ấy. Lòng yêu thương lớn đến nỗi, Thánh Tâm đã hiến dâng là hiến dâng đến cùng, đến không còn gì cho riêng mình. Bởi thế, ta có thể mạnh dạn bộc bạch rằng: Mọi lời Thánh Kinh diễn tả cuộc hiến dâng trong hy tế Chúa Giêsu, đều diễn tả trọn vẹn cuộc hiến dâng Thánh Tâm trong hy tế ấy.

Hiến dâng Thánh Tâm là hiến dâng tốt lành nhất, là của lễ hoàn hảo nhất, là bàn thờ cao quý nhất. Bởi thế, Chúa Giêsu đã không ngần ngại chỉ Trái Tim mình mà dạy rằng: “Hãy học cùng Ta…Hãy đến với Ta…” (Mt 11, 28-29). Đặc biệt, để diễn tả cách cao độ lòng yêu thương, sự hy sinh dâng hiến vượt quá sức của mọi sự hiến dâng, trong những lần hiện ra, Chúa Giêsu cũng đã không ngần ngại diễn tả bằng hình ảnh một Trái Tim không còn bình thường nép trong lồng ngực nữa, mà đã lộ ra ngoài lồng ngực. Chúa đã để Trái Tim ở phía trước ngực mình. Không chỉ thế, đó còn là một Trái Tim bị thương tích. Đó cũng là một Trái Tim thổn thức đến độ phải được diễn tả bằng sức nóng, sức sáng, sức cháy của lửa cháy rừng rực. Đó còn là một Trái bị vòng gai quấn quanh, đâm thấu. Đó cũng là một Trái Tim rướm máu và đang đổ máu. Đó còn là một Trái Tim đang lúc diễn tả sức mạnh cùng cực ấy, lại vươn lên hình ảnh Thánh Giá sáng ngời giữa lửa. Đúng là tình yêu của Thiên Chúa, một tình yêu quá đỗi. Để rồi qua tất cả những diễn tả sự hiến dâng Thánh Tâm thật cao cả, thật ngoạn mục ấy, ta thực sự hiểu rằng: “THIÊN CHÚA LÀ TÌNH YÊU” (1Ga 4, 8).

II. Dâng mình cho Thánh Tâm để hội nhập Hy tế Thánh Tâm

Chúa biểu lộ hình ảnh Thánh Tâm trước là dạy ta biết tình yêu của Chúa. Chúa yêu ta đến độ Trái Tim đã thổn thức, đã đau đớn, ngay cả hạnh phúc vì được hiến dâng cho ta. Nhưng không dừng lại chỉ ở việc mạc khải lòng yêu thương. Mỗi khi ngắm nhìn Thánh Tâm, ta phải biết rằng, Thánh Tâm mời gọi ta hãy uốn mình nên như Thánh Tâm. Để uốn mình nên như Thánh Tâm, ta cần hội nhập vào hy tế Thánh Tâm bằng sự dâng mình cho Thánh Tâm và xin vâng như Thánh Tâm đã vâng phục thánh ý Chúa Cha.

Thánh Tâm đã hiến tế. Dâng mình cho Thánh Tâm, ta cũng hiến tế đời mình thành của lễ đền chính tội ta và đền tội muôn người. Ý nghĩa của cuộc dâng mình ấy, tôi đọc thấy thật phong phú, thật cần thiết nơi bài học về Tám Mối Phúc Thật mà Chúa Giêsu đã dạy: “Phúc cho ai có tinh thần nghèo khó, vì Nước Trời là của họ. Phúc cho ai hiền lành, vì họ sẽ được đất nước làm cơ nghiệp. Phúc cho ai đau buồn, vì họ sẽ được ủi an. Phúc cho ai đói khát điều công chính, vì họ sẽ được no thỏa. Phúc cho ai hay thương xót người, vì họ sẽ được xót thương. Phúc cho ai có lòng trong sạch, vì họ sẽ được nhìn xem Thiên Chúa. Phúc cho ai bị bách hại vì lẽ công chính, vì Nước Trời là của họ. Phúc cho các con, khi người ta ghen ghét, bách hại các con. Các con hãy vui mừng hân hoan, vì phần thưởng của các con sẽ trọng đại ở trên trời” (Mt 5, 1-12).

Trong suy nghĩ tầm thường của ta, hình như những phúc lành của Chúa Giêsu là những giá trị lộn ngược. Đang khi người ta chúc phúc cho những ai giàu có, Chúa lại nói: “Phúc cho ai có tinh thần nghèo khó”. Người ta nghĩ, phúc cho ai có đủ danh lợi, Chúa lại nói: “Phúc cho ai hiền lành”. Người ta nghĩ rằng ai có niềm vui, mới là người có phúc, Chúa lại nói: “Phúc cho ai đau buồn”. Người ta nghĩ rằng, phúc cho người dư thừa cái ăn, cái mặc, Chúa lại nói: “Phúc cho ai đói khát điều công chính”. Người ta nói phúc cho ai có quyền hành, Chúa lại nói: “Phúc cho ai hay thương người”. Người ta cho rằng, phúc cho ai có thân thể đẹp, Chúa lại nói: “Phúc cho ai có lòng trong sạch”. Người ta chúc phúc cho người đủ sức mạnh để chiến thắng, Chúa lại nói: “Phúc cho ai ăn ở thuận hòa”. Người ta nói phúc cho ai sống yên hàn, mạng sống không bị đe dọa, Chúa lại nói: “Phúc cho ai bị bách hại vì lẽ công chính”. Đúng là những giá trị lộn ngược!

Nhưng chính những giá trị lộn ngược ấy mới là điều quý giá, đáng để ta sống, vì những giá trị đó làm nên ý nghĩa của cuộc đời, ý nghĩa của mỗi cá nhân chúng ta. Vì từ nay, nếu ta nghèo khổ, ta biết mình có phúc vá dám đặt tất cả tin cậy, phó thác cho Chúa. Nếu ta đau buồn, ta tìm được niềm an ủi. Nếu ta là người tội lỗi, ta tìm được tấm lòng yêu thương của Chúa. Người sẽ khoan dung, tha thứ cho ta. Nếu ta ốm đau, ta tìm được nguồn dược chữa lành trong tâm hồn để biết dâng sự ốm đau ấy, nhằm thánh hóa chính mình, thánh hóa anh chị em. Nếu ta là người bị bách hại, bị chống đối, phải chịu đau khổ vì anh em ta hiểu lầm, ta tìm được sức mạnh và lòng can đảm để vượt qua. Sống Tám Mối Phúc Thật, ta biết rằng, ta hoàn toàn thuộc về Thiên Chúa. Vì thế, mọi phúc lành, cũng chính là phúc thật của Chúa sẽ được Chúa trao ban cho ta.

Mặt khác, còn quý giá hơn: Chính khi sống những giá trị bị coi là lộn ngược, bị coi là bất thường, không đáng để học theo hay sống theo, đó mới là giá trị làm nên hy tế của đời ta. Bởi chỉ có những gì bị coi là khó khăn, là mâu thuẫn mà ta lại có thể vượt qua, đó mới là hiến tế, là của lễ, là sự dâng mình. Hy tế trong Tám Mối Phúc Thật mà ta sống, cũng sẽ là hy tế cần thiết của đời ta để nên một trong hy tế Thánh Tâm. Hơn thế, Tám Mối Phúc Thật, lại là những phúc lành của Đấng chấp nhận chịu hiến tế vì ta, đã trao ban cho ta. Vì thế, sống theo giá trị của những phúc lành ấy, là cách chọn lựa hiến tế tốt đẹp nhất của đời ta để dâng mình cho Thánh Tâm, nhằm hội nhập vào chính hy tế của Thánh Tâm, nên một trong hy tế Thánh tâm.

Bất cứ nơi nào, bất cứ giai đoạn nào của lịch sử nhân loại, một khi đã sinh làm người, thì ngay những giây phút đầu tiên, đời người đã là hy tế. Hy tế cuộc đời càng tăng thêm ý nghĩa, và có giá trị vô song, thậm chí còn đạt tới giá trị vĩnh cửu, nếu con người biết hội nhập hy tế đời mình vào hy tế cuộc đời Chúa Kitô. Đó cũng chính là hội nhập hy tế của trái tim quả cảm vào hy tế Thánh Tâm.

Ngày xưa, khi Chúa Kitô vác thánh giá lên đồi Tử Nạn, Đức Mẹ dõi theo từng bước thương đau của Con mình. Đức Mẹ đã hội nhập thực sự vào hy tế của Chúa. Trái tim Đức Mẹ đã dâng mình trọn vẹn trong hy tế đời Con. Hôm nay, chúng ta, những môn đệ của Chúa cũng xin hiến dâng trái tim đời mình. Dù còn nhiều lỡ lầm, bội phản, nhưng trước sau chúng ta vẫn nguyện ước sống một đời trung thành trong tình Chúa, để xin được cùng hiến tế, cùng hội nhập vào hy tế Thánh Tâm như Đức Mẹ. Dẫu biết mình chưa xứng đáng, thì cũng xin dâng trọn trái tim, xin dâng trót cuộc đời, sống Tám Mối Phúc Thật trong từng ngày sống như hành động thiết thực nhất, cụ thể nhất để dâng mình cho Thánh Tâm, làm thành hy tế đời ta hội nhập vào hy tế Thánh Tâm, nên một trong hy tế Thánh Tâm.