SUY NIỆM của Lm Ngọc Long

Ai là người thân cận của tôi ?
Lm. Daminh Nguyễn ngọc Long 7/13/2013
(15 thường niên, năm C)

Ai là người thân cận của tôi ?

Câu hỏi này có lẽ không mấy khi được đặt ra trong đời sống nhiều cho lắm, ngoại trừ trong lãnh vực triết lý, đạo đức luân lý, hay trong lãnh vực pháp luật chính trị, lúc tranh luận đặt vấn đề tìm hiểu.

Dẫu vậy, câu thắc mắc này cũng nhiều khi gây suy nghĩ, khi ta đọc được hay nghe được.

Câu trả lời cho thắc mắc này trên mặt thực tế của đời sống không có gì là khó khăn phải suy nghĩ nhiều.

Người thân cận tôi là người thân trong gia đình, là người tôi yêu mến và yêu mến tôi, là người cùng chung con đường đời sống, cùng nghề nghiệp, cùng tôn gíao, cùng chung sống trong khu xóm một xã hội đất nước...

Nhưng còn có khía cạnh nào khác hơn nói về người thân cận là ai nữa không ?

Ngày xưa người ta cũng đã đặt câu hỏi này hỏi Chúa Giêsu. Người ta đặt câu hỏi này ra để thách thức xem Chúa Giêsu, một người không có học luật lệ gì, nói thế nào.

Đoạn Kinh Thánh theo Thánh Luca 10, 25 - 37 trình bày dụ ngôn Chúa Giêsu nói về người Samarita nhân lành như câu trả lời cho thắc mắc, mà những người thông luật đặt ra cho chúa Giêsu Ai là người thân cận của tôi.

Đức nguyên giáo hoàng Benedicto XVI. đã trình bày lịch sử cùng chi tiết ý nghĩa dụ ngôn của Chúa Giêsu về người Samarita đã có suy luận, đã đọc ý nghĩa dụ ngôn trong đời sống thế giới ngày hôm nay:

„ Tính cách thời sự của dụ ngôn ở ngay ngày hôm nay. Khi chúng ta nhìn trên bình diện xã hội thế giới, chúng ta nhìn ra, chúng ta đã đối xử thế nào với các dân tộc Phi Châu bị bóc lột, bị xâm chiếm cướp bóc. Chúng ta nhìn thấy thế nào là người thân cận của chúng ta. Chúng ta xây dựng nếp sống cùng lịch sử của chúng ta, đang khi bóc lột họ. Nhất là làm tổn thương đời sống tinh thần tâm hồn họ.

Thay vì đem Chúa đến cho họ, Chúa Giêsu Kito , Đấng gần gũi con người và là gía trị cao qúi nhất cho con người , chúng ta lại mang cho họ đến sự phẫn nộ của một thế giới không có Thiên Chúa, trong đó chỉ toàn là quyền uy sức mạnh và nghề nghiệp chuyên nghiệp, nền luân lý bị phá hủy tan vỡ, đến nỗi đưa đến sự tàn nhẫn vô lương tâm để phục vụ cho quyền lực áp chế như là điều hiển nhiên. Vâng, điều này không chỉ xảy ra ở bên vùng trời Phi Châu.

Chúng ta cho đi sự trợ giúp vật chất, và chúng ta phải xét lại cung cách sống của mình. Chúng ta luôn luôn cho đi qúa ít, khi chỉ cho vật chất. Phải chăng chúng ta cũng không nhìn ra chung quanh mình những người bị bóc lột, bị đánh đập sao ? Phải chăng những nạn nhân thuốc phiện ma túy, hình thức du lịch tình dục, bao gồm cả những người bị vùi dập, là những người sống trong trống rỗng nghèo nàn khổ cực giữa sự giầu sang vật chất sao ?

Tất cả những điều đó liên quan tới chúng ta và kêu gọi chúng ta, phải hướng mắt nhìn và có trái tim lòng từ tâm với người thân cận, cùng can đảm tiến tới bước yêu thương người thân cận mình.

Như trong dụ ngôn, Thầy cả và thầy Levi bỏ đi qua có lẽ vì sợ, cho đó là bình thường. Sự liều lĩnh dấn thân của lòng từ tâm phát xuất từ tâm hồn phải học hỏi mới lại.“ ( Joseph Ratzinger, Papst Benedickt XVI. Jesus von Nazareth, I., Kapitel 7. Die Botschaft der Gleichnisse, Herder 2007, Tr. 238-239)

Đức đương kim giáo Hoàng Phanxico hôm 8.7.2013 đã đến thăm những người Phi Châu tỵ nạn bằng tầu thuyền vượt biển ở đảo Lampedusa. Trong thánh lễ tưởng niệm những nạn nhân bị bỏ rơi, bị bóc lột và những người chết chìm nơi biển cả trên đường vượt biên, ngài đã trình bày hình ảnh người thân cận của tôi qua ý nghĩa dụ ngôn người Samarita nhân lành:

„Ngày nay không ai cảm thấy mình trách nhiệm về điều ấy; chúng ta đã mất ý thức trách nhiệm huynh đệ chúng ta rơi vào thái độ giả hình của vị tư tế và người phục vụ tại bàn thờ, mà Chúa Giêsu đã nói đến trong dụ ngôn Người Samaritano nhân lành: chúng ta nhìn người anh em giở sống giở chết bên vệ đường, có lẽ chúng ta nghĩ: tôi nghiệp hắn, và chúng ta tiếp tục đi, chúng ta nghĩ đó không phải là nhiệm vụ của mình; và chúng ta cảm thấy mình hợp luật rồi.

Nền văn hóa an sinh sung túc làm cho chúng ta nghĩ đến chính mình, làm cho chúng ta không nhạy cảm đối với tiếng kêu của người khác, làm cho chúng ta sống trong những bong bóng xà bông, nó đẹp nhưng chẳng là gì cả, đó là ảo tưởng về sự phù dù, tạm bợ, dẫn tới sự dửng dưng đối với tha nhân, đúng hơn nó đưa tới sự hoàn cầu hóa thái độ dựng dưng. Chúng ta trở nên quen thuộc với đau khổ của người khác, coi đó là điều chẳng liên hệ đến chúng ta, không làm chúng ta quan tâm, đó chẳng phải là việc của chúng ta! „ (Bài giảng ở Lampedusa ngày 8.7. 2013).

Người Samarita trong dụ ngôn, bị cho là người ngoại đạo đối với người Do Thái thời Chúa Giêsu, đã hành xử khác với vị Thầy cả và Thầy tư tế Levi dửng dưng bỏ đi qua. Người Samarita đó đã có lòng từ tâm thương xót người bị bóc lột đánh đập. Ông đã theo lương tâm mình sống giới răn yêu thương người và có lòng thương người săn sóc thuốn men lo cho người bị thương bị bỏ mặc giữa đường . Lòng thương xót theo tiếng Do Thái mang ý nghĩa là cung lòng người mẹ.

Qua đó người Samarita nhân lành đã đón nhận người xa lạ là người thân cận của mình.

Và thế nào là hình ảnh Thiên Chúa mà người Samarita nhân lành đã vẽ trình bày làm nổi bật sáng tỏ giữa lòng thế giới?

Lm. Đaminh Nguyễn ngọc Long

Lm. Nguyễn Ngọc Long - dongcong.net July 14, 2013

 

Chúa Nhật 15 THƯỜNG NIÊN

Tin mừng : Lc 10, 25-37.
“Ai là người thân cận của tôi ?”

Bạn thân mến,
Trong cuộc sống của chúng ta có nhiều câu hỏi được dặt ra cho mình: tôi phải làm gì để có tiền ? Tôi phải làm gì để học giỏi ? Tôi phải làm gì để người yêu tôi được vui vẻ, tôi phải làm gì để giành được địa vị giám đốc.v.v… và có rất nhiều câu hỏi mà bạn và tôi đã đặt ra cho mình cũng như cho người khác khi có những nhu cầu đòi hỏi…

Nhưng có lẽ chưa một ai trong chúng ta tự hỏi mình: “Ai là người thân cận của tôi” như người thanh niên thông luật đã đã hỏi Đức Chúa Giê-su trong bài Tin Mừng hôm nay.

1. Người thân cận của tôi là ai ?
Người thân cận của tôi trước hết là “cái tôi” của mình, cái tôi này đã làm cho tôi có lúc như nổi loạn vì bất mãn với người khác, bất mãn với cuộc sống hiện tai, bất mãn với đời sống cộng đoàn.

Người thân cận của tôi tiếp theo là vợ chồng con cái của tôi, những người thân cận này vì yêu thương họ mà tôi phải làm việc mệt nhọc, phải thức khuya dậy sớm, và có khi vì yêu thương họ mà tôi phải phạm pháp, phải hối lộ, phải chửi nhau với người khác để kiếm tiền chăm sóc họ.

Người thân cận của tôi cũng chính là cha mẹ anh chị em ruột thịt của tôi, vì họ mà có lúc tôi bỏ đường danh vọng theo ý mình để nghe lời cha mẹ làm những việc khác mà tôi không thích, vì anh em thân cận mà có lúc tôi phải trở thành người xa lạ với những người đã nâng đỡ tôi trong cuộc sống…

Người thân cận của tôi cũng chính là bạn bè thân hữu, họ đã chơi rất thân với tôi, và vì nể bạn bè mà có khi tôi phải nhậu nhẹt với họ sau giờ làm việc, có khi thức suốt đêm để ăn chơi rượu chè quên mất đường về nhà…

Đó là những người thân cận của tôi ngày hôm nay, cũng như những người thân cận mà người Do Thái thời Đức Chúa Giê-su đã quan niệm.

Đức Chúa Giê-su không trả lời với người thanh niên thông luật rằng: người thân cận của anh là cha mẹ, là anh chi em, là vợ chồng của anh, là bạn hữu của anh. Bởi vì đó là mối “thân cận” thường tình của con người, mối thân cận này thường làm cho người ta dễ dàng đi đến thái độ thờ ơ, dửng dưng với người xa lạ không quen biết, mà Nước Trời thì không phải chỉ dành cho bà con bạn hữu hay của một nhóm người mà thôi.

2. Người thân cận của tôi là ai ?
Đó là người Sa-ma-ri-a nhân hậu mà Đức Chúa Giê-su đã nói trong bài dụ ngôn hôm nay, là người biết thương xót nỗi bất hạnh của người khác.

Người Sa-ma-ri-a nhân hậu ấy là người thân cận của tôi, họ là người ngày hôm qua chửi tôi trong cuộc họp cộng đoàn, họ là người ngày hôm qua phê bình tôi giữa đám dông dân chúng, họ là người mà thường ngày tôi ghét cay ghét đắng vì thái độ hách hách của họ, họ là người mà tôi quyết tâm sẽ trừng trị họ cho bỏ ghét trong xí nghiệp của tôi…

Những người Sa-ma-ri-a ấy là người thân cận của tôi, vì ích kỷ, vì kiêu ngạo, vì ghét ghen mà tôi biến họ thành kẻ thù của tôi, nhưng Đức Chúa Giê-su đã dạy cho tôi biết cách nhìn xa hơn và hướng thiện hơn: con người ta ai cũng có một tâm hồn biết thương xót. Người Sa-ma-ri-a là kẻ thù của người Do Thái nhưng họ vẫn sẵn sàng xuống ngựa và cúi xuống ôm lấy người Do Thái bị nạn đang nằm bên vệ đường, tấm lòng của họ tốt lành hơn các tư tế và các thầy Lê Vi của người Do Thái gấp trăm ngàn lần…

Đức Chúa Giê-su rất có lý khi đưa ra dụ ngôn tuyệt vời này, cái lý lớn nhất của Ngài là mọi người đều là anh em của nhau và con cùng một Cha trên trời, từ cái lý này mà sinh ra nhiều lý khác rất hợp với lời rao giảng của Ngài là yêu thương người như chính mình, yêu thương và làm ơn cho kẻ thù ghét mình…

Bạn thân mến,
Đức Chúa Giê-su đã trình bày rõ ràng cho chúng ta thấy người thân cận của bạn và của tôi là ai trong bài Tin Mừng hôm nay, chúng ta nghe rất rõ ràng, nhưng thực hành thì chúng ta vẫn chưa làm tốt, bởi vì chúng ta chưa thực sự là người muốn trở nên người thân cận của mọi người, khi mà chúng ta vẫn còn những phê bình ác ý, vẫn còn suy tính hơn thiệt khi giúp đỡ người khác…

Hy vọng –với ơn Chúa giúp- bạn và tôi sẽ nhìn thấy tất cả mọi người đều là người thân cận của mình, nhất là những người mà hằng ngày chúng ta tiếp xúc trò chuyện, những người mà chúng ta cho rằng “không đáng làm bạn với mình” sẽ trở nên những người thân cận của chúng ta.

Xin Thiên Chúa chúc lành cho chúng ta.
-------------
http://jmtaiby.blogspot.com
http://www.vietcatholic.net/nhantai
jmtaiby@yahoo.com taibytw@hotmail.com