Thứ
Năm Tuần Thánh
Rửa
chân – Lập phép Thánh Thể
Ga
13, 1-15
Thương yêu nhau là giúp đỡ nhau. Thương yêu nhau là chịu đau
khổ cho nhau. Thương yêu nhau là sẵn sàng chết cho nhau. Chúa
Giêsu đã thể hiện một tình yêu thương như thế. Ngài thương
yêu chúng ta, nên đã giúp đỡ chúng ta, đã chịu đau khổ cho
chúng ta, và đã chết cho chúng ta. Nhưng cái bằng chứng sau
cùng: chết cho người yêu,
chưa diễn tả hết tình yêu của Chúa, chưa làm thỏa lòng Chúa
thương yêu, vì Ngài chỉ có một cuộc sống và chỉ có thể chết
một lần. Bởi vậy, để thể hiện sâu xa hơn nữa tình yêu thương
nhân loại, Chúa đã muốn chết đi chết lại, muốn nên của ăn
của uống cho hết mọi người qua bao thế hệ. Và Chúa đã thực
hiện đúng như thế mà chúng ta long trọng nhắc lại những việc
làm ấy trong ngày đại lễ hôm nay.
Hôm
đó là ngày thứ Năm trong tuần lễ ăn bánh không men của người
Do Thái. Khi trời đã về chiều, Chúa GiêSu cùng với các Tông
đò tới dùng tiệc trong một căn phòng rộng rãi mà Phêrô và
Gioan đã mượn được của một gia đình trong thành Giêrusalem.
Bữa tiệc đó được tổ chức long trọng và diễn ra đúng thủ tục,
gồm những tuần rượu, những món ăn cổ truyền, xen lẫn với việc
đọc những bài Thánh vịnh. Giữa bữa tiệc, Chúa GiêSu lên tiếng
bộc lộ niềm xúc động, lý do vì đây là lần cuối cùng Chúa dự
tiệc mừng lễ Vượt qua chung với các môn đệ, sau bữa ăn Chúa
sẽ bị bắt do sự đồng lõa chỉ điểm của một môn đệ phản bội,
và rồi Ngài sẽ bị giết chết vào ngày hôm sau.
“Con
chim trước khi chết, thì cất tiếng hót bi thương, con người
trước khi chết thì lời nói rất chân thật”. Trong
bữa ăn đầy ý nghĩa này, Chúa muốn gửi lại cho các tông dồ
những lời trăn trối đầy thân tình yêu thương:
”Anh em hãy yêu thương nhau như Thầy đã yêu thương anh em”.
Dạy dỗ bằng lời nói xong, Chúa còn muốn để lại cho các tông
đồ một bài học thực hành cụ thể sống động, đó là rửa chân
cho các ông. Rửa chân là công việc của nô lệ, đầy tớ. Thế
mà Chúa Giêsu là Thầy, là Chúa mà lại rửa chân cho các môn
đệ của mình, và cả môn đệ sắp phản bội mình. Qua đó Chúa Giêsu
muốn dạy các môn đệ và tất cả mọi người bài học khiêm tốn,
yêu thương và phục vụ nhau, dù trong những công việc thấp
hèn nhất.
Rửa
chân cho các môn đệ xong, Chúa lại ngồi vào bàn tiệc và tiếp
tục bài giảng yêu thương. Chúa nói rõ cho các môn đệ biết
mục đích việc Chúa rửa chân cho họ: ”Anh
em gọi Thầy la 'Thầy', là 'Chúa',
diều đó phải lắm. Vậy Thầy là Thầy, là Chúa mà còn rửa chân
cho anh em, thì anh em cũng phải rửa chân cho nhau”.
Rõ ràng Chúa muốn dạy hãy yêu thương bằng cách phục vụ nhau
và phục vụ người khác. Yêu thương bằng lời thì có thể bị coi
là đầu môi chót lưỡi, yêu thương bằng thái độ có thể bị coi
là giả hình. Chỉ có yêu thương bằng hành động mới là tình
yêu thương chân thật.
Hơn
thế nữa, trước giờ biệt ly, cũng trong ý nghĩa yêu thương,
Chúa đã muốn để lại cho con người một kỷ vật, một kỷ niệm.
Người đời trước khi đi xa, thường lưu lại cho người thân thuộc
những món đồ dể ghi nhớ: một cuốn sách, một khăn tay, một
tấm hình, một cái áo, một cái nhẫn… Đối với Chúa, những vật
đó tầm thường quá, hời hợt quá, không đủ nói lên tấm lòng
yêu thương quá nồng nàn của Chúa đối với nhân loại. Kỷ vật
Chúa muốn lưu lại cho loài người phải hết sức đặc biệt, là
chính bản thân Chúa. Nhưng cái bản thân bằng xương bằng thịt
của Chúa lại sắp sửa bị bắt và bị giết, do đó Chúa phải thực
hiện ý muốn trên bằng một thể thức vô cùng linh diệu, là lưu
lại bản thân Chúa dưới hình thức nhiệm mầu: Chúa lấy bánh
và rượu để biến đổi thành Mình và Máu Chúa, rồi phân phát
cho các tông đồ như là của ăn của uống thiêng liêng bời dưỡng
linh hồn. Quả thật, đây là một sự việc hàm chứa rất nhiều
ý nghĩa yêu thương, nhưng cũng mang đầy tính chất đức tin.
Rồi sau khi phân phát của ăn, của uống đặc biệt đó cho các
tông đồ, Chúa còn ban quyền cho các ông được làm lại sự việc
cao quý này để tưởng niệm đến Chúa. Như thế, trong bữa tiệc
lịch sử này, Chúa GiêSu đã thiết lập Bí Tích Thánh Thể và
ban quyền chức Linh Mục cho các tông đồ.
Chiều
hôm nay, chúng ta làm lại viêc Chúa Giêsu, Thầy Chí Thánh,
đã truyền dạy. Chúng ta nhớ đến tình yêu thương bao la đã
thúc đẩy Ngài hy sinh cho chúng ta. Ứơc gì nghi lễ rửa chân
và tưởng niệm việc thành lập bí tích Thánh Thể giúp chúng
ta sống trong tình đoàn kết yêu thương để phục vụ nhau và
phục vụ anh em một cách hữu hiệu hơn.
Lm.
Nguyễn Văn Phương