Thánh Ignatiô Hy (Delgado Y Cebrian), Giám Mục (+1838)

Ðức Cha Ignatiô Hy (Delgado Y Cebrian) sinh năm 1762, tại Villafelix, Tây Ban Nha. Lớn lên ngài nhập dòng Ða Minh và xin đi truyền giáo ở Viễn Ðông. Ngài được gửi tới Manila (Phi Luật Tân) và thụ phong linh mục tại đó. Ít lâu sau, ngài được cử sang Việt Nam truyền giáo ở địa phận Ðông Ðàng Ngoài. Ngày 11/02/1794, ngài được Ðức Giáo Hoàng Piô VI ban sắc phong làm Giám Mục phụ tá, và từ năm 1799, ngài chính thức cai quản địa phận. Ðức Cha Ignatiô Hy đã sống qua các triều đại Tây Sơn, Gia Long và chịu chết vì đạo thời Minh Mạng.

Năm 1838, cuộc cấm đạo trở nên gắt gao. Ngày 17/4 năm đó, ngài cùng Ðức Cha phụ tá, Ða Minh Henares, phải trốn về làng Kiên Lao. Do mật báo của một kẻ phản bội, tổng đốc Trịnh Quang Khanh sai 200 lính tới bao vây làng. Vì già yếu nên giáo dân cáng ngài chạy trốn, nhưng dọc đường bị phát giác, và Ðức Cha Ignatiô bị bắt vào rạng sáng ngày 29/5/1838. Ngài bị nhốt vào cũi và bị giải lên Nam Ðịnh ngày hôm sau. Tới cổng thành, quân lính định đẩy ngài bước qua Thánh Giá, nhưng ngài đã mạnh mẽ phản kháng. Suốt một tháng, ngài bị giam trong cũi đặt ngoài trời chịu đựng nắng mưa cùng những lời sỉ nhục. Dầu thế ngài vẫn luôn kiên trì giữ vững đức tin của vị chủ chăn. Cuối cùng quan tổng đốc lên án tử hình và đệ vào kinh. Nhà vua ra lệnh điều tra thêm. Trước những cực hình đau đớn, sức khỏe ngài suy giảm và ngài đã từ trần ngày 21/7/1838, trước khi bản án được thi hành. Dầu vậy, lý hình vẫn đem xác ngài ra pháp trường để xử trảm. Thi hài được giáo dân chôn ngay tại chỗ, ít ngày sau được bí mật dời về Bùi Chu. Thủ cấp Ðức Cha bị treo ba ngày cho dân chúng coi, rồi bỏ vào giỏ cột sẵn một tảng đá ném xuống sông. Ba tháng sau một ngư phủ Công Giáo vớt được thủ cấp vị tử đạo còn nguyên vẹn, đúng vào ngày lễ các thánh.

Ðức Giáo Hoàng Lêô XIII đã tôn phong Ðức Cha Ignatiô lên bậc Chân Phước ngày 27/5/1900.

Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã tôn phong Hiển Thánh ngày 19/6/1988.

Nhóm Châu Kiên Long, Ðà Lạt
Vietnamese Missionaries in Asia